Qruun Schram Relatiecoach

Menu
Menu

Tag: seks

Nieuwe Monogamie: diepe verbinding zonder tralies

Posted on by admin

Nieuwe Monogamie: diepe verbinding zonder tralies

Zou jij wel een week per jaar vakantie willen hebben van je relatie? Even geen rekening hoeven houden met je partner? Even niet aan verwachtingen en verplichtingen hoeven voldoen? En fantaseer je dan ook stiekem over een vrolijke erotische date met een ander?

 

Ja? … Dan behoor je tot een zwijgende meerderheid. En waarom zwijg jij?

Steeds meer jonge stellen hebben het erover voordat ze, als teken van commitment naar elkaar, de dating apps van hun telefoon halen. Maar deze gesprekken zou iedereen in een relatie met elkaar moeten durven voeren, na tien, twintig en dertig jaar.

  • Hoe gaan we de erotische spanning en seks samen levend houden de komende tientallen jaren?
  • Hoe gaan we in de toekomst om met wensen en verlangens?
  • Als we besluiten dat we niet elkaars laatste ‘seks-partners’ zijn, welke afspraken gaan we dan nu maken om dit veilig te kunnen navigeren als we zover zijn?

Kortom: hoe gaan we samen heerlijk en gelukkig oud worden als maatjes, als emotioneel monogame partners, met oog voor het feit dat we qua seksualiteit wellicht niet opgesloten willen raken?

Het voordeel van monogamie

Dat we zo ons best doen om monogaam te zijn, heeft natuurlijk biologische grondslagen, ver voorbij de edicten van kerken en de idyllische verhalen uit Hollywood. Een monogame relatie scherpt onze geest, daagt ons uit om emoties te onderzoeken, gevoelens tegen het licht te houden, ons aan te passen en flexibel te zijn, ons te ontwikkelen binnen een sociale structuur. Monogamie is kortom een leerschool waar veel te halen is. Monogamie creëert omgevingen waarin kinderen rustig kunnen opgroeien, gezinnen groot kunnen groeien, iets kan worden opgebouwd voor de toekomst. Evolutionair gezien heeft monogamie over een zekere periode grote voordelen.

Waarom dan toch onze neiging tot non-monogamie?

Vanuit evolutie-biologie zijn er legio verklaringen te vinden voor onze niet-monogame inslag. Ik volsta met één voorbeeld: zoals je wellicht weet maakt de hormooncyclus van vrouwen dat ze in de vruchtbare fase van de cyclus gemiddeld meer aangetrokken worden door dominante alfa mannen dan in de rest van de cyclus. Dat dominante mannen gemiddeld minder snel ejaculeren dan minder dominante mannen, hangt hiermee samen: bedenk zelf maar hoe, maar de sleutelzin is ‘zich kunnen veroorloven de tijd te nemen’. Bevrucht door de alfa en samenlevend met een meer verzorgende man was ooit de beste modus.

Veel meer factoren in ons DNA maken dat we ‘aan kunnen gaan’ bij iemand buiten onze primaire relatie. In deze tijd van verminderde juridische en economische afhankelijkheid binnen onze relaties, is er minder dreiging die ons op het rechte pad houdt. Komt bij dat we in tijden van een individuele gelukscultuur leven, met het besef dat we maar één leven hebben om de slingers op te hangen. Ook dat maakt dat we minder tot compromis en zelf-opoffering geneigd zijn. We hebben allemaal recht op een vol en gelukkig leven, waarin plek mag zijn voor alles: een veilig gezin, een fijne relatie én…. volop avontuur, beleving en uitdaging.

Van oude naar Nieuwe Monogamie

Van onze ouders en grootouders hebben we een overzichtelijke definitie van Monogamie geïmpregneerd gekregen: ‘geen gedonder met een ander buiten de relatie’. Als we zouden doorvragen dat wordt ‘gedonder’ echter breed gedefinieerd. Waar voor de één een vriendschap met iemand van het andere geslacht al voelt als ‘vreemdgaan’, is voor de ander een tongzoen met een ander tijdens Carnaval nog prima binnen de regels. Als partners in een relatie moet je dit dus goed met elkaar doorspreken, want er kunnen zomaar problemen ontstaan door definitie-verschillen.

En als er dan verschillen in opvattingen blijken te bestaan, wat is dan de weg voorwaarts? Je houden aan de regels van de meest restrictieve partner? Of onderhandelen naar de regels waarbij beiden water bij de wijn doen? En giet je dan die afspraken in een vast contract, of spreek je af dat de regels periodiek onder de loupe worden genomen? En spreek je misschien ook wel af, wat de grijze zones zijn waarover je zal praten als die zich voordoen..

Misschien willen jullie wel eens nadenken over een stapje richting Nieuwe Monogamie. Daarin spreek je namelijk wel af dat je een Emotioneel Monogame Relatie wilt én echt de wens hebt om samen op een geweldige manier oud te worden, opa en oma te worden, alle tradities en herinneringen met elkaar in een veilige relatie te behouden… Maar dan in een Nieuw Monogaam verband waarin je enige losheid in de regels rondom contact met anderen afspreekt. En dat luistert ontzettend nauw en vereist diepgaande, eerlijke gelijkwaardige communicatie.

Onderzoek naar Nieuwe Monogamie binnen de relatie: lastig!

Waar onder jongeren een trend lijkt om steeds vaker al vóór definitief commitment met elkaar te kijken naar de mogelijkheden van Nieuwe Monogamie, is deze mogelijkheid in al langer bestaande relaties veel lastiger te verzilveren. Je ziet jezelf aankomen bij je partner: ‘Schat, ik wil van Oude- naar Nieuwe Monogamie. Ik wil ons contract kortom openbreken en opnieuw onderhandelen over onze spelregels.’

En toch is dat waar het steeds meer naartoe zal gaan. Soms noodgedwongen, omdat het uitkomen van een affaire partners dwingt om zichzelf en de ander recht in de ogen en het hart te kijken en van daaruit een doorgang te vinden naar een contract dat wél blijft werken in de toekomst. En soms omdat één van beide partners in een zekere levensfase verlangens, behoeften, wensen wil uitleven die niet passen in het oude Monogame contract dat impliciet of expliciet was gesloten.

Herken jij dit?

  • Zit je klem met wensen, behoeften en verlangens die niet passen binnen je relatie-contract?
  • Worstel je met je relatie als gevolg van veranderende behoeften?
  • Speelt er een midlife gevoel?
  • Is je partner door persoonlijke of fysieke omstandigheden niet in staat je te vervullen en brengt dat je aan het wankelen?
  • Zijn als gevolg van gebeurtenissen zoals het overlijden van een leeftijdgenoot of burnout/bore-out je gedachten over de rest van je leven in beweging gekomen?
  • Zit je in een totale identiteitscrisis door persoonlijke groei, opleiding, verliefdheid of affaire, veranderde normen/waarden ten aanzien van relaties en huwelijk?

Neem dan contact op en we praten erover. 

Een uitgebreid artikel over dit onderwerp lees je hier.

Ik begeleid jullie graag om de gesprekken veilig en eerlijk te voeren, met oog voor beider persoonlijkheid en identiteit.

Met oog voor alles wat er is, wat gewonnen, behouden of verloren kan worden.

Contact opnemen

Andere berichten die je misschien interessant vindt

LUST podcast: waarom ik die graag maakte

Posted on by admin

Waarom ik de LUST podcast zo graag maakte..

Nadat ik begin 2023 te gast was in de podcast Wat wil je drinken van Jacqueline van Lieshout en Jan Heemskerk, vroeg Jacqueline mij als relatietherapeut en expert voor haar volgende podcast serie LUST. Jacqueline en ik ontvingen gasten met expertise en/of ervaring op allerlei gebieden die raakten aan de zoek- en vindtocht van Jacqueline. Zij was na een relatie van 14 jaar, waarvan de eerste acht jaar rijkelijk met alcohol besprenkeld, sinds bijna twee jaar actief in dating-land. Ze ontmoette, chatte, maakte kennis, vree, wees af, schrok (soms) en genoot dat het een lieve LUST was. Bij voorkeur met mannen van tussen de vijfentwintig en negenendertig jaar. Met bijna 100.000 luisterende oren per maand, konden we spreken van een succes. Zeker ook als je ziet hoeveel reacties, DM’s en podia de podcast kreeg. LUST voorzag in een behoefte.

Wat we met LUST beoogden

Vanaf het eerste moment wilden we met LUST vrouwen inspireren en bemoedigen om de eigen seksuele autonomie te (her)vinden, plezier in erotiek en spel te vergroten, de scope te verbreden en vooral de schaamte en terughoudendheid te laten varen. Jacqueline vertelde eerlijk en soms kwetsbaar over haar eigen seksuele zoektocht en er werden verbanden gelegd met eerdere relaties en zelfs haar gezin van herkomst. Steeds meer werd duidelijk dat onze seksuele blauwdruk al vanaf vroeg in onze jeugd wordt ingekleurd.

Daarnaast willen we met LUST kennis verspreiden, want steeds opnieuw wordt duidelijk dat vrouwen én mannen eigenlijk verrassend weinig weten van seksualiteit, onze seks-organen en de mechanismen in ons brein en ons lichaam. En we  tasten af wat naast de standaard Penis in Vagina Seks (PIV’en) nog meer te beleven is met elkaar en wellicht elders. Witte (niet seksuele) tantra, Shibari (#20), Vallei-orgasmen (#19), Kink (#13) en veel meer komt aan bod.

Podcast LUST

Wat LUST mij leerde

In de gesprekken met Jacqueline en veel van onze gasten bekroop mij steeds vaker het ongemak dat we net doen alsof mannen anders dan vrouwen wél genieten van de kansloze vrijpartijen die achter de meeste slaapkamerdeuren plaatsvinden. En daaraan ben ik sterk gaan twijfelen. Wat ik wel zeker weet is dat mannen vrijwel nooit pijn ervaren tijdens vrijpartijen, waar dat voor vrouwen totaal anders is tijdens vooral het PIV’en. Wat ik me ook ben gaan realiseren is dat wij als mannen vanuit onze jeugd een soort Stealth Masturbatie Seks ontwikkelen, die zich kenmerkt door in relatief stiekeme stilte een snelle sprint naar een eindstreep af te leggen. Onze eerste aanpassingen zijn dus ook vertragen, vertragen, vertragen en verder rustiger aan doen, contact maken en houden, checken, impliciet en expliciet consent blijven onderhouden en onze orgastische PIV-focus geheel los te laten. Daarnaast leerde ik dat je ook kunt geven, door vanuit de goede intentie te nemen. Dat begeerte en kwetsbaarheid je naar diepe intimiteit brengen. Dat we onze scripts moeten heroverwegen en herdefiniëren. Omdat er voor mannen zo ongelooflijk veel meer te halen, te krijgen, te ontvangen is als we onze lessen erotiek opnieuw leren.

Een leven lang leuke seks

Om op hogere leeftijd lekkere seks te behouden, moet je de seks steeds leuker maken, aldus arts/seksuoloog en tweevoudig LUST-gast Rik van Lunsen (o.a. in #8). Hoezeer dat klopt wordt duidelijk in podcast aflevering #5 met hem en bijvoorbeeld ook Sanderijn van der Doef. Maar ook leer je daar hoe we de stomende dampende oneindig spontane seks in de eerste verliefdheids-fase van onze relatie als ‘normaal’ gaan beschouwen, waardoor we niet leren om er na die eerste mini-psychotische fase een feestje van te maken met elkaar. En dan vergeten we vaak nog dat veel vrouwen rottige ervaringen met zich meedragen die op zeker moment in de liefdesrelatie de kop opsteken, zoals Elise van Alderen in #9 toelicht. Of dat we in onze jeugd vanuit ons gezin van herkomst boodschappen hebben meegekregen die maken dat we moeite hebben om dichtbijheid en intimiteit toe te kunnen laten, zoals te beluisteren in de afleveringen #7 en #15 met tweevoudig gast en Systemisch Coach Gerard Dorrepaal.

Erik van Nieuwburg, alias the Mentor of Men, spreekt in aflevering #10 over de worsteling van mannen in de huidige tijd: het patriarchaat treft ook hen, zonder in slachtofferschap te hoeven vallen. Hoe maken zij de stappen van de rommelende post-puber naar echte mannenkracht waarmee de polariteit man-vrouw in de relatie op een prachtige manier tot wasdom kan komen?

Verlangen in langdurige relaties

Een aflevering die mij enorm heeft aangeraakt is aflevering #18: het interview met Ninouk Hehenkamp. Geïnspireerd door de coaching van Piet Weisfelt besloot zij vanuit haar hart te spreken en leven en met haar man haar verlangens te delen. Zo moest zij een stuk van zichzelf onder ogen zien en een enorm transformatie binnen de relatie aangaan, die veel luisteraars in de pen deed klimmen.

En ik werd blij van de gesprekken in aflevering #11 met de tantrici: Brechtje en Yves Bonroy die ons vertelden over de mooie kanten van tantrische energie opwekken in verbinding en zachtheid. Regelmatig stuur ik cliënten linkjes van websites in dit gebied, zodat koppels zelf kunnen onderzoeken welke ‘vibe’ goed aansluit.

En tot slot het prachtige gesprek met Ceryl Janssen in #14. Zij bracht met terug op het spoor van seksuoloog en relatietherapeut David Schnarch. Inspirerend om weer in de boeken van deze mede-inspiratiebron van Esther Perel te duiken.

De toekomst

Diep in mijn hart borrelde een verlangen om een podcast serie te maken die gaat over de seksualiteit van mannen. Juist omdat het script van mannen zo dominant is in de seksualiteit bij de meeste paren, ligt daar een mooie voedingsbodem voor verandering en groei. Zoals gezegd: er is zoveel meer te halen voor ons allemaal, als we de kunst van het onthullen en verlangens uiten rondom erotiek beter zouden verstaan.

Beluister mijn podcast

Ik begeleid jullie graag om de gesprekken veilig en eerlijk te voeren, met oog voor beider persoonlijkheid en identiteit.

Met oog voor alles wat er is, wat gewonnen, behouden of verloren kan worden.

Contact opnemen

Andere berichten die je misschien interessant vindt

Seks in de relatie: van Relatieprobleem naar Relatiekans

Posted on by admin

Seks in de relatie: van Relatieprobleem naar Relatiekans

Toen ik mijn vorige blog herlas, realiseerde ik me opnieuw hoezeer ook ik vastzit in oude terminologie en denken als het gaat om seks. Ik heb het bijvoorbeeld gewoon over voorspel, terwijl dat de terechte vraag oproept: “voor welk hoofd-spel is dat dan het voorwerk?” En dan staat de Penis-in-Vagina-seks (PIV’en) dus toch tekstueel als hoofdmenu geserveerd. En zo zijn er meer voorbeelden, waar ik beter op ga letten. Ik ga het proberen in deze blog een beetje beter te doen.

Esther Perel en seks

Gelukkig tref ik in mijn praktijk steeds meer mensen die Esther Perel al hebben beluisterd of gelezen. Voor de meesten is zij een verademing en helpen haar inzichten veel koppels zonder dat ooit een relatietherapeut bezocht hoeft te worden. Drie citaten uit haar boeken passeren in mijn praktijk veelvuldig de revue, reden om ze hier nader uit te lichten.

Nummer 1:

Als de seks goed is, is het tien procent van de relatie. Als de seks slecht is, is het negentig procent van het relatieprobleem. -Esther Perel-

Is de erotiek verdwenen door verlies aan verbinding?

In de bijna zeven jaren dat ik nu als relatietherapeut actief ben, is het nog vrijwel niet voortgekomen dat een stel bij me komt met als probleem: ‘onze seks is niet goed/hapert/is afwezig/is niet voor ons beiden bevredigend’. Een enkele keer staat op het intake formulier een hint naar iets met ‘intimiteit’. Dit is vrijwel altijd op het formulier van de man en dan betreft het doorgaans het volledig ontbreken van fysieke intimiteit over een langere periode, soms van jaren. Meestal komt een stel omdat op het intake-formulier sprake is van heftige ruzies, slechte communicatie, een affaire die is uitgekomen of doodse stilte en verveling onderling. Als ik vervolgens ergens in het intakegesprek vraag hoe het zit met de erotiek onderling, dan geeft 95% aan, dat het daarmee al heel lang slecht gesteld is. De vraag is dan: wat is de kip en wat het ei? Is de erotiek verdwenen door verlies aan verbinding of is de verbinding verbroken door het afsterven van de erotiek? Een eenduidig antwoord is zelden te geven.

Eroticism is een cruciale factor in een liefdesrelatie

Omdat passie en erotiek (ik zeg bewust niet ‘seks’, waarover later meer) als één van de drie pijlers van de relatie worden gezien, kun je je als relatietherapeut niet veroorloven daar niet met het stel naar te kijken. De andere twee pijlers vriendschap en betrokkenheid respectievelijk intimiteit, veiligheid en kwetsbaarheid, komen in vrijwel alle praktijken ruim aan bod, hoor ik altijd van stellen die meerdere therapeuten hebben gezien. Maar passie en erotiek laten veel therapeuten en coaches onbesproken. Is dat verlegenheid of ongemak met het onderwerp? Of is dat vanuit de visie dat als alles een beetje beter gaat, een hernieuwd bruisend seksleven een resultante vormt? Ik volg hierin Esther Perel die erotiek een belangrijk onderwerp van gesprek vindt. Eroticism is een cruciale factor in een liefdesrelatie en je mag er als therapeut niet van uitgaan, dat als het ruziën is gestopt, het vertrouwen hersteld en de communicatie verbeterd, de erotiek weer vanzelf op gang komt. Sterker nog: misschien heeft minimaal één van beide partners wel vooral nodig, dat de erotiek weer op de agenda komt, voor er sprake kan zijn van het stoppen van de ruzies, verzachten van de communicatie en herstel van verbinding en vertrouwen.

Erotiek als de spiegel van de relatie zien

En daarom vraag ik er altijd vrij snel naar in het eerste gesprek. Want we moeten het erover hebben en soms al snel. Want als we erotiek als de spiegel van de relatie zien, dan kan informatie hierover ons dichter bij een doorgang brengen. In een van de sessie zal ik dan ook het koppel vragen de tijdlijn van hun erotisch leven te beschrijven. Hoe was het in de verliefde fase? Hoe en wanneer stroomde het nog tussen heb beiden? Wanneer kwam een kink in de kabel? Hoe zijn ze daarmee om gegaan? Hoe is het daarna verlopen? Hoe beleven de partners de erotiek nu in de relatie? Zijn er verlangens en wensen? Zijn er patronen en dogma’s die we kunnen aanpakken? Als partners dit verhaal vertellen, zeker als het over het begin gaat, dan is er vaak een twinkeling, een lachen en even een moment van elkaar weer zien als die vroege geliefde.. En dan kan er veel moois volgen.

Nummer 2:

Sex is not an act you do, it is a place you go. -Esther Perel-

Hoe vaak doen wij het?

Hoewel het woord Sex expliciet in dit citaat van Perel staat, weten degenen die bekend zijn met haar werk, dat zij het hier heeft over een brede definitie van Seks, die ze doorgaans aanduidt met het woord Eroticism. Waarom is dat zo relevant? Welnu, velen van ons (en dan vooral mannen) kennen aan het woord Seks slecht de betekenis Penis-in-Vagina’en toe. Anders gezegd: als je aan een man vraagt hoe hij zijn seksleven beoordeelt, dan evalueren veel mannen dat als ‘hoe vaak doen wij HET?’

 

En dat is problematisch om allerlei redenen. Allereerst kom je dan te zitten met zo’n begrip als ‘voorspel’ en ‘naspel’, wat dan dus alles is wat gebeurt vóór respectievelijk ná het PIV’en. Aangezien een minderheid van alle vrouwen een orgasme door PIV’en kan krijgen, is dat hele ‘omspel’ dus vooral relevant. Daarnaast is dat HET bij mannen doorgaans een vaste cascade gericht op zijn orgasme. Zit daar niet een veel te sterke ‘doelgerichtheid’ op? En hoe leuk is dat doelgerichte PIV’en eigenlijk? Zouden we -zoals in tantra al gebruikelijk- het orgasme niet een heel ander belang moeten geven?

De orgasme-kloof

De discussie over de orgasme-kloof is relevant voor iedereen en vooral voor hen die een orgasme nastreven. Maar lang niet iedereen heeft een orgasme nodig om een moment van erotisch plezier met zijn partner te beleven… Ik herinner me een echtpaar waarbij het naakt intiem samenzijn was gestopt omdat hij geen voldoende bestendige erectie meer kon krijgen. Ze misten het beiden enorm om van elkaars naaktheid te genieten, maar zijn potentie-verlies had hem schuchter gemaakt. Nadat zij hem vertelde dat zijn erectie nog nooit een wezenlijke rol in haar orgasme had gespeeld, hervonden ze met elkaar het plezier in heerlijke vrijpartijen. Orgasmes waren nu óók expliciet geen doel meer, maar een incidentele welkome trilling in een prachtig landschap van genieten.

 

Perel trekt Eroticism overigens veel breder: met elkaar lachen in het theater, dansen op een ‘80s party, samen zingen in de keuken, elkaar inzepen tijdens het douchen, stoeien, knuffelen. Een schalkse blik, een dubbelzinnige opmerking: allemaal kunnen ze onderdeel zijn van de erotiek binnen een liefdesrelatie. Duidt zij er niet op dat het veel meer gaat om een sfeer en dynamiek die je samen oproept, die een relatie zinderend maakt? Ik denk dat als we met zijn allen die visie erop na zouden houden, veel lichtheid en plezier herwonnen kan worden. En het tellen kan stoppen, dat ook.

Nummer 3:

De beste garantie voor geweldige seks, is een nieuwe partner. Dus wordt een nieuwe partner voor je eigen partner. -Esther Perel-

Wat is er mis met het plannen van een date-night?

Misschien wel de grootste misvatting is dat Seks alleen maar spontaan mag gebeuren. Maar wat is er mis met het plannen van een date-night waarin een grote waarschijnlijkheid voor seks wordt ingesloten? Het biedt de mogelijkheid om onszelf in de stemming te brengen. Om te zorgen dat we uitgerust zijn, ons beste beentje voor te zetten, ook al in de periode vooraf. Om iets leuks aan te trekken, als de beste versie van onszelf naar de date te komen. Het biedt de mogelijkheid om iets uitdagends te organiseren, buiten jullie comfortzone wellicht! Want bewezen is dat als je zorgt voor een adrenaline-rush tijdens een actieve spannende date, de verbinding tussen jullie sterker wordt.

Laat een kant van jezelf zien die je partner nog niet kent

En kijk of er een mogelijkheid is om je partner te verrassen met een nieuwe outfit. Of dat je een rollenspel opzet op locatie of na thuiskomst. Of verras met een uitje dat je partner nooit van je had verwacht, waarvoor je je hebt voorbereid, ingelezen. Laat je partner versteld staan van je kennis of flair. Laat de voorbereiding eens mooi doorschemeren, laat een kant van je zien, die je partner nog niet kent. Spreek een andere taal, wees doortastender of speelser of verlegener dan anders. Kortom: maak het spannend voor je partner.. Vind je dit lachwekkend? Ongemakkelijk? Schaamrood op de kaken? Perfect! Allemaal reacties die duidelijk maken dat er iets in je loskomt wat buiten je comfort zone ligt. En dat is een secret ingrediënt voor een spannende leuke erotische ontmoeting tussen twee mensen die dachten elkaar door en door te kennen.

Ik begeleid jullie graag om de gesprekken veilig en eerlijk te voeren, met oog voor beider persoonlijkheid en identiteit.

Met oog voor alles wat er is, wat gewonnen, behouden of verloren kan worden.

Contact opnemen

Andere berichten die je misschien interessant vindt

Intimiteit, erotiek en seks: hoe staat het in jouw relatie?

Posted on by admin

Intimiteit, erotiek en seks: hoe staat het in jouw relatie?

Na zes jaar praktijk heb ik ontzettend veel bijzondere, mooie, ontroerende gesprekken in mijn hoofd zitten. Sommige sessies zullen mij een leven lang bij blijven, waaronder een sessie nog niet zo heel lang geleden. 

Een stel van midden veertig worstelde enorm met de seks in hun relatie. Ze wilden allebei nog wel, maar na een aantal pogingen waarbij pijn en verkramping op de voorgrond waren getreden, was het gestopt. Of ik ze kon helpen het weer op gang te brengen. Zij had mij ontdekt via een podcast ‘Wat wil je Drinken’ met Jacqueline van Lieshout, waarin ik inging op de vraag welke invloed alcoholgebruik kan hebben in een relatie. Die invloed is overwegend negatief, maar voor sommige stellen kan een glas wijn of een cocktail ook de weg naar de juiste ontspanning zijn. Omdat in het gesprek ook andere mogelijkheden van ontspanning voorbij kwamen, besloot het stel een gesprek met mij aan te gaan.

Ik zag een paar dat liefdevol met elkaar omging. Zij deed haar verhaal, vol warmte en respect keek hij haar aan. Geen enkel verwijt over en weer, maar wel de pijn dat een verlangen naar fysieke intimiteit niet meer werd vervuld. Teveel spanning, te vaak mislukt: het uitreiken naar elkaar voor fysieke seks was gestopt. Om het verdriet niet groter te maken, lieten ze elkaar op dat vlak met rust.

‘Ik heb geen traumatische ervaringen gehad voor onze relatie, althans niet dat ik me herinner. En mijn man is altijd geduldig en liefdevol in zijn benadering geweest. Maar iets in mijn lichaam sluit zich af. Het is wel eens gelukt via een massage om tot vrijen te komen, maar dat is ook te vaak niet gelukt, waardoor we dat ook niet meer proberen.’

‘Sex is not an act you do, it is a place you go’
– Esther Perel –

De tranen waren voelbaar, de stilte was berustend

‘De vraag is natuurlijk: wat moet er dan precies lukken en van wie?’, was mijn eerste zin. En toen kwam ik met mijn lievelings-quote van Esther Perel: ‘Seks is niet een daad die je doet, het is een plek waar je samen heengaat’. De tranen liepen over haar wangen. ‘Wauw, die zin geeft me ineens zoveel ruimte, zoveel mogelijkheden’. Ze keek naar haar man en net als ik, had ook hij de tranen in zijn ogen.

Wat volgde was een prachtig gesprek tussen hen beiden. Over de mogelijkheden, de wensen en verlangens, de stille pijn die ze zo lang verduurd hadden. Wat ik ze uiteindelijk adviseerde, laat ik in het midden, maar er kwam geen alcohol aan te pas.

Na een maand zag ik een stel terug dat schitterende stappen had gezet. ‘We hebben een private wellness gehuurd en hebben daar een heerlijke middag met zijn tweeën beleefd. Het was spannend en erotisch, we hebben elkaar aangeraakt en plezier gehad. Nee, niet alles is al gebeurd of geprobeerd: want dat was juist zo fijn, dat er geen doel was, geen daad die moest gebeuren. We waren samen op een plek, we speelden en hadden plezier.’  En hij voegde eraan toe: ‘In onze relatie hadden we als ijkpunt van onze liefde het begin in de studietijd toen we tot over onze oren verliefd waren. Daar is afgelopen maand een nieuw ijkpunt bijgekomen, een moment bijna twintig jaar later in de tijd, die datzelfde gevoel oproept.’

PIV’ven, Patriarchale seks en waarom we daarvan af mogen

Ik herbeleefde de sessies met het stel, toen ik deze meivakantie het laatste boek van de veel te vroeg overleden professor Ellen Laan las, dat ze met Rik van Lunsen schreef. In de Waarheid over Seks wordt uitgebreid stilgestaan bij het desolate beeld van seksualiteit in langdurige relaties in onze tijd. Kort gezegd: omdat Penis-in-Vagina seks vanuit ons patriarchale verleden de norm is, wordt in veel relaties geleden door minimaal één van beide partners. Want voor prettig ‘PIV’ven’ is een stevige erectie en een vochtige vagina noodzakelijk. In de fase van verliefdheid is dat geen enkel probleem. Gedurende die fase van ‘lichte psychose’ staat ons lichaam hormonaal vrijwel permanent aan en is een gering signaal, de stem, de geur, de aanwezigheid van onze partner genoeg om ons in de juiste fysieke toestand te brengen en vol van plezier het leven en de lust met elkaar te vieren. Dat maar 15 procent van de vrouwen met alleen PIV klaar kan komen, geeft al aan dat het nooit daarover alleen moet gaan. Handen, lippen, tong, mind: ze mogen allemaal meedoen.

Naarmate de relatie langer duurt en de verliefdheids-fase voorbij is, is er veel meer nodig bij de meesten onder ons. Enige rust, tijd voor voorspel, geen stress en afleiding en communicatie zijn dan toch wel randvoorwaarden. Voor zowel mannen als vrouwen wordt het voorspel steeds belangrijker om in de mood te komen. En daarvoor nemen velen niet meer de tijd of de moeite. Sterker nog, bij veel stellen rust er een taboe op ‘plannen van de seks in de agenda’. Want we houden vast aan de norm van onze verliefdheidsfase: spontaan, altijd, overal, zin, zin, zin! Als je het leest, snap je al dat dat ondoenlijk is. De evolutie heeft ons behoed voor roekeloosheid en kortzichtigheid op lange termijn, door ons vermogen tot verliefd zijn te beperken tot een aaneensluitende periode van een aantal maanden. Geen jaren.
Met die norm in je hoofd, zet je wel een enorme prestatiedruk op de seks, althans op PIV’ven wat helaas veel mensen (vooral mannen) als enige norm voor ‘seks’ hanteren. Laten we daar trouwens mee stoppen. In haar boek staan schrikbarende cijfers die uit groot onderzoek (Simons en Carey, 2001) naar voren zijn gekomen: In de algemene populatie ervaart 0,2 procent van de mannen wel eens pijn bij PIV-seks. Terwijl 10 tot 28 procent van de vrouwen vaak- of altijd pijn lijdt. In een groot onderzoek uit 2018 (De Graaf) kwam naar voren dat bij vrouwen onder de 25 jaar een hartverscheurende 46 procent wel eens pijn ervoer bij PIV-seks en 11 procent vaak of altijd. En vrijwel nooit klagen ze hierover: het hoort erbij, ze wil hem niet voor het hoofd stoten, hij doet zo zijn best. Ik was uit mijn schoenen geblazen. Dit moeten we met zijn allen niet willen, dus mannen: luister en leer!

Als je het doel nou eens loslaat

Omdat we bij seks nu eenmaal aan PIV’ven denken, heeft Esther Perel de nadruk verlegd naar ‘Eroticism’. In haar taal is dat een staat van plezier, spelen, lachen, dansen, aanraken, plagen, minnekozen, zoenen, strelen, fantaseren en nog veel meer. In de wereld van eroticism is de weg belangrijker dan een doel. Is ‘de mentale plek waar je samen bent’ veel belangrijker dan wat er fysiek technisch allemaal gebeurt. Natuurlijk is er ruimte voor ouderwetse PIV-seks als beide partners daar zin in hebben. Én er is zoveel meer, er is zoveel anders, zoveel ruimte om te variëren. Ons lichaam heeft zoveel erogene zones (tot aan ons brein toe), dat we onszelf tekort doen door het aantal keren dat we seks hebben te tellen als de keren dat er gePIVd is.

Dus hierbij mijn adviezen:

  • Geen kwantiteit maar kwaliteit. Dat domme gemiddelde ‘twee keer per week is goed’ moeten jullie direct loslaten. Vrijwel geen enkel stel met kinderen haalt dat nog na een paar jaar. Een kwalitatieve date, gepland, tijd voor elkaar, telefoons weg: probeer dat eens wat vaker. Kun je tijden op vooruit.
  • PIV-seks als doel loslaten. Als het ervan komt, prima natuurlijk. Maar vooral voor vrouwen is het best leuke bijvangst maar zeker niet per definitie het lekkerste, belangrijkste wat gebeuren moet. In gesprekken met oudere stellen is dat vaak de doorbraak: dat hij hoort dat zijn mindere erectie voor haar totaal niet relevant is om tot een prettige vrijpartij en een orgasme te komen.
  • Communiceer met elkaar, als jullie in verbinding zijn tijdens de erotische uren. Luister naar elkaars wensen, elkaars lichaam, elkaars taal en woorden. Stel vragen, durf jezelf te onthullen. Fantasieën brengen spanning én hoeven niet uitgeleefd te worden: ze mogen altijd fantasie blijven.
Er is nog zoveel meer te zeggen en schrijven. Er komt een podcast-serie aan van Jacqueline van Lieshout waarin ik aan zal schuiven en dit thema op allerlei manieren aan bod zal komen. En verder kun je van alles lezen in het genoemde boek van Ellen Laan, maar ook in Erotische Intelligentie van Esther Perel.

Ik begeleid jullie graag om de gesprekken veilig en eerlijk te voeren, met oog voor beider persoonlijkheid en identiteit.

Met oog voor alles wat er is, wat gewonnen, behouden of verloren kan worden.

Contact opnemen

Andere berichten die je misschien interessant vindt