Qruun Schram Relatiecoach

Relatietherapie voor Open Relatie?

Niet monogame relaties

Niet iedere relatietherapeut is ervan: Niet Monogame Relaties. Zij komen voort uit een christelijke traditie, of hebben (zoals de halve wereld) het Romantisch Ideaal van de onverbrekelijke ‘pair-bond’ voor ogen: als we onze partner hebben gevonden, dan staan we voor de taak om ‘tot de dood ons scheidt’ na te leven. En daar hoort seksuele exclusiviteit bij. Voor deze therapeuten is vreemdgaan een lelijke zondige daad, waarbij het past dat de dader het hoofd buigt en aan de eigen issues gaat werken. Want als je vreemdgaat dan heb je issues, trauma, onverwerkt verleden en ga zo maar door. Als je daarvan geneest, dan kun je trouw zijn.

Deze relatietherapeuten hebben dan ook weinig op met het werk van Esther Perel, die oog heeft voor het feit dat we ouder worden dan ooit, meer levensfasen dan ooit met een partner doormaken, meer verleidingen hebben dan ooit door bijvoorbeeld de smartphone en hogere eisen stellen aan ons leven, ons geluk en dus aan onze partner dan ooit. En dan kunnen allerlei omstandigheden en onze menselijke natuur wel eens leiden tot verlangens, verliefdheden, affaires en zelfs het openen van de relatie. Voor Esther Perel gaat het erom dat partners het relatie-contract kiezen dat bij hen past en niet de relatie zoals die door Hollywood en de kerk worden verheerlijkt. Want van sprookjes en geloof moeten we het in relatie-land niet hebben. Als je haar vraagt ‘ben je voor monogame relaties of voor open relaties?’ Dan is haar antwoord: ‘Ja!’. Beiden hebben een plek, beiden zijn oké, het gaat erom dat de partners met elkaar een keus maken en die mag door de tijd veranderen. Kernachtig zegt zij: ‘In monogame relaties is verveling de uitdaging, in niet monogame relaties is het de jaloezie’. Het wordt kortom nergens makkelijk.

Het Hollywood ideaal van de Soulmate

Dankzij de ijzersterke doctrine van onze cultuur, weten we allemaal precies wat de onuitgesproken afspraken zijn binnen de standaard relatie met onze soulmate.
• Monogamie dus geen seks met anderen
• Geen vriendschappen met het andere geslacht tenzij oppervlakkig
• Geen chatjes met collega’s van het andere geslacht
• Niet teveel optrekken met leden van het andere geslacht in de sportschool of in de wandelgroep
• Niet alleen aan de bar hangen met iemand van het andere geslacht aan het eind van de bedrijfsborrel
• Zeker geen porno kijken
• Niet omkijken naar een knapperd
• Niet teveel nummers dansen met dezelfde danspartner van het andere geslacht.

Eigenlijk is het de bedoeling dat we 90% van onze ‘andere geslachttijd’ met onze eigen partner invullen. Want anders zijn er dreigingen, wordt er geroddeld, zal er wel iemand jaloers moeten worden en klopt het plaatje niet met de sprookjes uit Hollywood.

Verder past binnen deze relatievorm dat we al elkaars wachtwoorden kennen, via GPS weten waar onze partner op ieder moment uithangt, het volstrekt normaal is om elkaar meerdere keren per dag te bellen of te appen met de vraag ‘wat doe je?’. Eerlijkheid, transparantie, ‘we hebben niets voor elkaar te verbergen’ en steeds jezelf onthullen en kenbaar maken: allemaal logische wensen en eisen aan de Romantic Pair Bond relatie. En als dit je allemaal lukt, dan volgt een leuk en inspirerend seksleven met goede gesprekken en een enorme levenslust als vanzelf. Natuurlijk is dit een overdrijving en hebben de meeste mensen nog wel enige vrijheid in de relatie en gelukkig maar: het zou toch verschrikkelijk zijn als je na het Ja-woord enig verdiepend contact met de halve mensheid zou moeten verbreken. En daardoor werkt deze relatievorm voor veel mensen binnen zekere kaders uitstekend. Van echte honderd procent toegewijde ‘Zwanen’ die altijd verliefd blijven tot partners die elkaar tijdens carnaval of wintersport een groene kaart binnen een ‘don’t ask, don’t tell’ policy verstrekken: het kan op allerlei manieren werkbaar en zelfs prettig zijn.

Vijftig procent van deze verbintenissen sneuvelt overigens. En zestig procent als we het een tweede keer proberen met een nieuwe partner. En minimaal zeventig procent van deze verbintenissen krijgt te maken met het verbreken van een aantal van de belangrijke voorwaarden rondom ‘trouw en exclusiviteit’. Als het monogame huwelijk een aandeel was, zou je er niet in beleggen, zeg maar.

De Geopende Relatie: een oneindig palet

Tegenover de door ons allen zo welbegrepen wereld van het Romantisch Monogaam Ideaal, staat een veelkleurig universum van Geopende Relaties. In het Engels zeg je ‘Consensual Non Monogamy’ of ENM (ethical non monogamy): relatievormen die andere zijn dan de traditionele 1-op-1 waarvoor we elkaar doorgaans het ‘Ja-woord’ geven voor het altaar.

Veel stellen zullen het wel herkennen: na een heerlijke start van verliefdheid, komt ‘houden van’ ervoor in de plaats. En dan begin je een gezin en wordt het ‘zorgen voor’. Na een tweede kind krijgt het erotisch leven van koppels vaak veel te lijden, soms komt het nooit meer echt op gang. En dat is niet erg, als er maar over gepraat wordt én als er maar een verlangen is om het weer te hervinden. Want passie en erotiek vormen de derde belangrijke pijler onder de relatie, naast vriendschap/betrokkenheid en intimiteit/veiligheid. Anders gezegd: zonder erotiek in een relatie, gaat de boel op zeker moment zeer waarschijnlijk kantelen of zelfs omvallen.

ALs je eenmaal papa en mama bent en samen een geweldige opvoedpoli vormt, dan kan het lastig zijn om in de ander ook weer de aantrekkelijke sekspartner terug te zien. Vaker nog als de geboorte van een kind fysiek o mentaal traumatisch is geweest, kan er iets tussen de oren zijn gaan zitten, waardoor het niet zo makkelijk meer spannend en geil wordt met elkaar. Zelden vinden partners de woorden en de durf om dit hardop tegen elkaar uit te spreken. Het wordt pappen en nathouden, totdat bij één van beiden het vuur wordt aangeblazen door een derde… Niet zelden komt het dan tot een affaire, die doorgaans uitkomt via de smartphone of de whapp-geschiedenis in de cloud op de openstaande laptop. En dan komt het stel bij mij in relatietherapie.

Bij het onderzoek naar een toekomstig contract 2.0 is dan altijd de vraag: hoe gaan we de erotiek terugkrijgen in de relatie? En dan heb ik het niet over ‘de daad’, maar echt over erotiek: het plezier, de spanning, het spelen, lachen, dansen, vrijen. Samen het leuk hebben, trots zijn op elkaar op een feestje, zin hebben om er samen op uit te gaan. En in sommige gevallen -en eerlijk is eerlijk: steeds vaker- komt dan ook het aspect van verliefd worden op- of verlangens hebben naar anderen, ter sprake. Als duidelijk sprake is van trauma, dan ben ik voorstander van eerst inzetten van een seksuoloog of EMDR-therapeut. Als het echter veel lichter voelt en een stel veel meer vrijuit durft te praten, dan prikkel ik tot de gedachte om het eens te hebben over fantasieën en bijvoorbeeld met elkaar filmpjes te delen die opwindend zijn. En een enkele keer komt dan ter sprake of misschien een fase van een andere relatievorm zou kunnen werken. Soms wordt daar spelenderwijs positief op gereageerd: ‘Ja! jij bent vreemdgegaan, dus nu mag ik ook een keer’, andere keren direct veel directer: ‘misschien moeten we een keer naar een parenclub gaan’.

In die laatste zinnen zit een wens om eens voorbij de standaard monogame relatie te praten en fantaseren. Niet omdat het persé daar naartoe moet, maar wel omdat een stel het aandurft weer met elkaar te onderzoeken alsof ze verliefd aan het begin van hun relatie staan en nog niets gek, afkeurenswaardig of vies hoeft te zijn. En dan betreed ik met de koppels een enorm veld van mogelijkheden. Alle gesprekken beginnen vanuit nieuwsgierigheid naar elkaar en het durven kenbaar maken van fantasieën enerzijds en zorgen en angsten anderzijds. Want een keuze voor openen van de relatie doe je alleen, als het je primaire relatie versterkt. Ik sta stellen hierbij graag terzijde.

Wil je meer lezen over Open Relaties? Goede boeken zijn:

Opening Up van Tristan Taormino
Open Deeply van Kate Loree
Een open relatie, niet voor watjes van Myra R. Darens

Je relatie redden, maar waarvan dan?

De meeste stellen komen naar mijn praktijk als ze in een crisis zijn beland. Een affaire is uitgekomen. Er zijn oplopende spanningen rondom alcohol of recreatief druggebruik. Een ruzie is voor het eerst fysiek geworden. Veel geld blijkt verdwenen door gokken of escorts.

In een eerste gesprek tref ik dan meestal een schuldbewuste ‘dader’ tegenover een verdrietig en boos ‘slachtoffer’. En dat is prettig, want in de acute fase is nodig dat het slachtoffer alle tijd en ruimte krijgt om de woede en frustratie de vrije loop te laten, terwijl de dader deze storm verduurt. Het verhaal moet eruit, het is vers, vaak is het voor het eerst dat het helemaal op tafel komt. Zoveel vragen, zoveel twijfels. Het vertrouwen dat altijd zo vanzelfsprekend leek, blijkt nu helemaal verdwenen. Zeker in het geval van verslavingen of affaires, moeten soms maanden of zelfs jaren geschiedenis worden herschreven. De dader houdt zich stil en deemoedig. Het hoofd gebogen, tranen in de ogen. Maar het gaat niet altijd zo. Soms is er rechtvaardiging, boosheid. ‘Wat dacht jij dan zelf?’, ‘Hoe vaak heb ik niet aangegeven dat…? ‘Hoe denk je dat het voor mij was?’

Die laatste zinnen zijn doorgaans wel begrijpelijk, maar komen voor degene wiens vertrouwen is geschaad, vaak veel te vroeg. Mijn rol is om die vragen opgeschort te krijgen tot na de acute fase. Want in de fase van radeloosheid en boosheid, zijn we simpelweg nog niet goed in staat tot redelijk nadenken en reflecteren. Eerst moet de acute wond verzorgd worden, daarna richten we ons pas op het hele verhaal, de context, het systeem.

Wandeling apart

Na het intakegesprek krijgen mijn cliënten hulpmiddelen in de vorm van opdrachten en oefeningen mee om te herstellen. Ik spreek regels met ze af over hoe en wanneer ze gesprekken met elkaar mogen voeren. Ik vertel ze dat ze even geen ruzie mogen maken: als het te hoog oploopt, moeten ze elkaar vooralsnog vooral met rust laten. Heftige dingen brengen ze naar mij, zodat ik een veilige bedding kan creëren om te praten zonder dat dingen gezegd worden die blijvend schade aanrichten. Want hoe dan ook moeten koppels vaak verder als ouders van kinderen. Dan helpt het als niet alles kapot is, zelfs als je besluit niet samen te blijven.

Meestal laat ik beide partners daarom een keer apart komen: dan kunnen ze in alle rust hun verhaal doen. Dan komen woede en verdriet aan bod. Jaren van frustratie en verlies van contact en intimiteit. Maar vaak ook al eerlijkheid en zelfreflectie over het eigen aandeel, over dingen die niet onder ogen zijn gezien, die zijn blijven liggen. Want een crisis komt vaak na jaren van achterstallig onderhoud, van niet meer in elkaar geïnvesteerd hebben, elkaar uit het oog verloren zijn, het leven niet meer vieren, stilte tussen de lakens.

En dan krijg ik steevast de vraag: ‘denk je dat onze relatie nog te redden is?’
Mijn antwoord is dan bijna altijd: ‘jawel, als we het met elkaar eens worden waarvan jullie relatie moet worden gered.’

Niet de crisis, maar het hele verhaal

Agressie is een begrenzing, verslaving een vlucht, vreemdgaan een gefnuikt verlangen. Wat moest er begrensd worden? Waarvoor werd gevlucht? Waarover ging het verlangen?
Als na enkele sessies de woede en het verdriet genoeg ‘plek’ hebben gekregen en ruimte is ontstaan om elkaar weer te horen en aan te kijken, dan wordt het tijd om de vragen te gaan stellen die werkelijk relevant zijn, voor het begrijpen van de crisis en het vinden van een doorgang naar de toekomst. Esther Perel heeft het over contract 2.0, want contract 1.0 werkt niet meer, vandaar de crisis. Maar om te weten wat er in contract 2.0 moet komen te staan, moeten het stel ontrafelen wat het gemis was in de relatie: welke verlangens, behoeften, wensen en belangen kwamen er niet aan bod of kwamen niet meer aan bod? Voor welk probleem was de affaire, verslaving of uitbarsting de oplossing?

Door te praten aan de hand van de regels van Geweldloze Communicatie leer ik stellen om onderzoekend en nieuwsgierig met elkaar in gesprek te gaan, zodat de informatie uit de crisis echt gebruikt kan worden om te komen tot een doorgang, een contract 2.0. Vanuit mijn Provocatieve Coaching-stijl kan dan na een aantal sessies de lichtheid hervonden worden om ook weer te lachen om het gebeurde. Positief prikkelend, soms uitvergrotend, soms juist verkleinend, normaliserend of juist ridiculiserend: met jullie probeer ik te komen tot een gesprek waarin jullie elkaar horen en zien en weer voelen waar het ooit vanzelfsprekend stroomde. De meeste stellen zie ik zes tot tien keer totaal. En daarna spreek ik graag na enkele maanden nog eens af, als stimulerende stok achter de deur.

Wortels naar het verleden: Systemisch werken

De wortels voor veel relatieproblemen zijn terug te vinden in de dynamiek binnen de gezinnen van herkomst van beide partners. Als we met oefeningen en geweldloos praten niet bij de kern kunnen komen, dan helpt het om in een mini-familieopstelling in aanwezigheid van de andere partner te onderzoeken wat er thuis speelde en hoe dat doorwerkt in de relatie. Want we weten dat negatieve boodschappen en trauma’s uit de jeugd, hun uitwerking zoeken in onze volwassen relatie. We noemen dit ook wel ‘uitbesteden’: een kleine aanleiding kan tot een grote ontploffing leiden, doordat onverwacht lading en pijn worden aangeraakt.

Anne CampagneAnne Campagne en Qruun Schram

Dus als je herkent dat ruzies tussen jullie soms hoog oplopen en je weet achteraf nauwelijks meer waarover het ging of hoe het begon: kom dan eens langs en laten we met een systemische bril kijken waar het vandaan komt. Als we de rode knoppen weten te vinden, dan kunnen we ervoor zorgen dat je ze niet meer bij elkaar indrukt of beter nog: we kijken of we de bedrading achter de knoppen kunnen aanpassen, zodat er geen explosie volgt. Voor mini-familie-opstellingen in mijn praktijk werk ik samen met de ervaren opsteller Anne Campagne, meer informatie over haar vind je hier.

Relaties, rolverdeling en roeping

In Volkskrant Magazine van 7 mei stond een boeiend artikel van Margot Pol, waarin zij vrouwen aan het woord laat voor wie het moederschap ronduit tegenvalt. Ik vind het verfrissend om te zien dat dit taboe eindelijk op tafel komt. Want ik zie ze veel in de praktijk: vrouwen die zich opgesloten voelen in de moederrol, terwijl de maatschappij en niet in de laatste plaats hun eigen moeder hen inprent dat ‘moeder’ de mooiste rol is die je als vrouw te spelen hebt. Hele dagen geitenboerderij, alweer een wandeling naar de speeltuin, nog maar eens een knutselboek aanschaffen: ach man, het is zo leuk. Althans, dat wordt je geacht te vinden.

Ook ik herinner me de dag dat ik als vader geboren werd nog precies. Daar stond ik op een verloren 24 november ineens een maxi cosi met kind vast te gespen in mijn haastig geparkeerde lease-auto voor de draaideur van Flevoziekenhuis Almere. Je staat op als man, en net na de thee ben je ineens vader en krijg je zomaar een levend wezentje mee naar huis. Waar ik ooit voor een asiel-poes een pittige intake, lang vragenformulier en een huisbezoek van twee bedaagde dames over me heen moest laten komen, stond ik nu zomaar ineens pats boem met een behoeftige nestblijver in een druilerige sneeuwbui. Je ziet het niet aankomen: ineens draait je leven, je liefde, je aandacht om de baby, die je vol vertrouwen wordt meegegeven door een afdeling verloskunde, die wel zal weten wat ze doen. Maar jij hebt geen idee.

Na een dag of vier was de nieuwigheid er wel af en kon ik weer heerlijk aan het werk. Mijn vrouw bleef nog een paar maanden thuis en toen onze dochter net drie maanden oud was, vonden we plek op een 24/7 crèche. Papa-dag, mama-dag, 3 lange crèche dagen: voor ons werkte het prima. Omdat mijn vrouw veel in het buitenland werkte, miste ze de eerste stapjes, de eerste hapjes aubergine, de maandvieringen en veel meer eerste keren en jubilea. En gek genoeg was zij het niet die dat erg vond, maar keek de hele omgeving haar meewarig aan. Wat voor moeder was zij eigenlijk?

In het artikel van Margot Pol kwamen wij daarom vooral veel herkenning en erkenning tegen. Helaas komen de mannen van de geïnterviewde vrouwen niet aan het woord, waardoor ze een beetje overkomen als egoïstische verwende yoga-millennials die hun man voor het karretje hebben weten te spannen. Ik vermoed dat het genuanceerder ligt. Maar feit is dat de opgevoerde vrouwen hun gezin hebben verlaten om hun eigen ambitie na te streven, hun eigen authentieke leven te leiden. Ik zeg: hulde! Dat zouden meer vrouwen moeten doen!! Mits in overleg met hun man of (bijna) ex.

Het grote taboe: spijt hebben van je kinderen

We weten allemaal dat het aller- aller- allerergste wat je als kind te horen kunt krijgen, is ‘dat je niet gewenst was’. En dus is het bijna onmogelijk om hardop te zeggen, dat je het achteraf misschien anders had gedaan, andere keuzes had gemaakt ten aanzien van gezinsvorming. Maar als je dat wel zo voelt, dan is het belangrijk dat je daarvoor een veilige bedding aantreft in de vorm van een partner die geduldig luistert en niet begint te jij-bakken (ja maar jij wilde kinderen) of erger (wat ben jij voor een ontaarde moeder?). En omdat mannen dit gesprek niet zullen starten, denk ik dames/vrouwen/moeders, dat jullie dit moeten aankaarten binnen de relatie. Dat je kenbaar maakt wat het voor je betekent, welke offers je hebt gebracht, welke belemmeringen je ervaart. En daarna mag je aangeven wat je hierin voor jezelf wenst en verlangt. Welke veranderingen je misschien wilt in taakverdeling, blijvend of tijdelijk.

Praten jullie erover?

Het zou zomaar kunnen zijn, dat jullie ook in de klassieke Nederlandse na-oorlogse christelijke valkuil zijn gestapt: hij het gas op de carrière, zij een klein baantje naast het moeder- en huisvrouwschap. Dat je deze blog leest, zegt misschien al dat dat begint te wringen, of dat allang doet. En dat is begrijpelijk. Want we hebben allemaal geen idee wat we ons op de hals halen als we eigen kinderen nemen. Die van de buren, broers en zussen en vrienden kun je uit zetten, wegsturen of negeren. Maar die van jezelf nemen wellicht onthutsend veel meer plek in je leven in, dan je ooit hebt kunnen voorstellen. En dan is het de kunst om daarover met elkaar te praten. Want de grootste vergissing die je kunt maken, is dat de één -meestal hij- weer vol aan het werk gaat, terwijl zij het gevoel heeft in de rol van suf-muts terug te vallen. Natuurlijk staat er veel tegenover en komt er veel voor terug, maar het beneemt ook heel veel, de offers die jonge vrouwen brengen zijn gigantisch. En daarover wordt te weinig gesproken. En in mijn praktijk zie ik dat dat tot grote relatieproblemen kan leiden.

De vrouwelijke cyclus

Met cliënten bespreek ik vaak de rollen-cyclus ‘minnares – broedmachine – geboortekanaal – jonge moeder – minnares/moeder’. Deze cyclus kent veel hinderpalen en gevaren. Zo zijn er mannen die onrustig worden van het inrichten van de babykamer bij het groeien van de buik en in een oprisping nog even een kleine lelijke affaire beginnen. Even frequent tref ik mannelijke cliënten die bijna niet uit het trauma van de bevalling komen en hun vrouw als beschadigd geboortekanaal blijven zien. En er is natuurlijk de archetypische man die zich eerst voelt afzakken naar de tweede- en later naar de derde plaats, als opeenvolgende baby’s liefdevol worden aangelegd aan de melkklieren, die ooit zijn favoriete speeltjes waren. Als een man geen prater is, dan kan hier veel mis gaan.

De terugkeer naar de rol van minnares was voor jou misschien al niet makkelijk door alle fysieke veranderingen, dan wordt het extra lastig als je man ook nog met zijn stuk traumaverwerking zit en bovendien geen prater is. Regelmatig valt het dan stil in de slaapkamer: hij reikt niet meer uit, jij hebt teveel andere dingen aan je hoofd. Als je dan gedurende de jaren daarna merkt dat je je werk en collega’s mist en wel een keer een ander gesprek wil hebben dan over de kinderen, en je bespreekt dit niet open en eerlijk met elkaar, dan kan het zomaar zijn dat je uit elkaar drijft. Fysiek verdwijnt de verbinding en emotioneel ga je gescheiden levens leiden.

Verlangens en behoeften uitspreken: doen.

Wil je soms even tijd voor jezelf? Wil je full time aan het werk? Wil je een plek waar je kinderen je niet kunnen storen? Wil je uitgaan en op stap zonder even aan de kids te moeten denken? Wil je tripjes maken met vriendinnen? Wil je af en toe even niets moeten, niets hoeven, nergens druk om hoeven te maken? Dan wil je kennelijk af en toe even vakantie van je rol als moeder! En daar heb je recht op, want dan kan vader uitstekend inspringen. Durf gerust een beetje egoïstisch te zijn! Mannen zijn er trouwens beter in: veel kerels zie je op zondagochtend gewoon op de racefiets stappen of achttien holes op de golfbaan slaan met een groepje maten. Meer dan vrouwen voelen zij zich gerechtvaardigd om tijd en ruimte voor zichzelf in te nemen. Hier kunnen vrouwen veel van leren, en dat mag jij dus ook. Als jij je klemt voelt zitten, jezelf wel eens afvraagt of het niet anders kan en mag in je gezin, achteraf andere keuzes had willen maken, beter had willen weten waaraan je begon: praat erover met je omgeving. Allereerst je partner, je beste vriendinnen, je moeder. En als het problematisch wordt: kom met je vent eens langs, dan maken we samen alles veilig bespreekbaar.

De vrouw van veertig: een prachtige Hydra

Vaak wordt mij gevraagd of corona heeft gezorgd voor andere relatieproblemen dan voorheen. En het antwoord is: jazeker! Want hoewel veel relatie vraagstukken van alle tijden zijn, heeft corona de component van de snelkookpan toegevoegd. Thuisonderwijs geven door haar in combinatie met thuiswerken door hem heeft erin gehakt bij de groep Ouders van rond de veertig. Zij was aan het eind van de dag moe door de vele uren met de kinderen, hij was aan het eind van de dag kapot door een dag Zoom of Teams. En als je dan beiden de verwachting hebt dat je eindelijk even rustig kunt zitten, zijn de rapen gaar. En de moderne vrouw van veertig laat zich echter niet zomaar meer in de zorg-rol duwen, zoals menig man in mijn praktijk heeft gemerkt. Ze wil meer. Veel meer.

De carrière van de veertigjarige vrouw

vrouw carriereAls vrouw van rond de veertig heb je de afgelopen jaren jouw carrière even op een lager pitje gehad, ‘want de kinderen en het gezin en natuurlijk corona’. Nu de kinderen je minder nodig hebben, is het echter de hoogste tijd om terug aan de slag te gaan en vorm te geven aan je identiteit als moderne vrouw. Je bent ambitieus en leergierig en staat open voor alle nieuwe ontwikkelingen en veranderingen in je vakgebied. Je studeert graag bij, komt graag terecht in training- en opleidingsgroepen en geniet van de complimenten van hogere managers die een echte high potential in jou ontwaren. Hoewel soms praktisch lastig in te passen maak je soms wat langere dagen, blijft toch even hangen na de vergadering en mag niet ontbreken op de VrijMiBo. Overal positieve energie en aandacht. Heerlijk om back in the game te zijn!

De geest van de veertigjarige vrouw

vrouw festivalYOLO en FOMO zijn het nieuwe credo voor iedereen en niet in mindere mate voor jou! Er is zoveel leuks te doen, zoveel moois te zien. Zeker na corona is het weer heerlijk om de festivals in te duiken die je al die jaren niet hebt kunnen bezoeken. Lunch op terras, borrel op een boot, op stap met vriendinnen: het kan allemaal en eindelijk mag het ook allemaal weer. Als je man ook iets te doen heeft, is oppas zo geregeld. Je ouders wonen misschien in de buurt en vinden het allang leuk: geen strobreed in de weg om de mooiste plaatjes te schieten voor social media. Het gaat om belevenissen en herinneringen, zo is het. Witte wijn, gin tonic, een half pilletje of iets anders recreatiefs: mogelijkheden te over om een heer-lij-ke middag of avond te hebben. Je hebt het verdiend, eerlijk is eerlijk.

Het lichaam van de veertigjarige vrouw

vrouw lichaamWaar mannen vlak voor hun twintigste hormonaal pieken, is de vrouw rond de veertig op haar hormonale top. Je staat aan! Met veel meer zelfvertrouwen over je niet meer perfecte lijf, met hormonale hoogtijdagen die horen bij deze biologische ‘laatste kans fase’, met alle bevrijdende kennis over de clitoris en het vallei-orgasme. En natuurlijk de BDSM-gesprekken naar aanleiding van Vijftig tinten grijs, de zee aan seksspeeltjes waar je overal over kunt lezen. Minder taboe, meer vrijheid. De toy-boy is in zwang, jongemannen van in de twintig lijken nieuwsgieriger dan ooit naar de veertigjarige vrouw, die ze liefkozend MILF noemen, intussen een geuzennaam. Als je ervoor open staat, voel je overal de aandacht, de begeerte, het verlangen naar jou. Verwarrend verrukkelijk.

De realiteit voor de veertigjarige vrouw

Thuis wacht hij, de hardwerkende man na een lange werkdag, die met moeite en geduld de corona tijd heeft doorstaan. Eindelijk weer lekker vergaderen op kantoor en op de hei. Eindelijk weer regelmatig in het vliegtuig naar vestigingen en klussen elders. Heerlijk in een hotel in je eigen zone. Eindelijk weer sporten in het weekend, fietsen met vrienden. VrijMiBo met collega’s, ‘s avonds op de bank nog even de mailtjes en berichtjes. Wie weet zit die volgende carrièrestap er nu wel in!
‘Jongens, waar is mama?’ Nou papa, die is de hort op. Die ademt het leven met volle teugen in, draait zich naar de zon, haren in de wind. In ieder geval is ze niet meer zomaar beschikbaar.
En daar is niets op tegen, maar het vereist wel gesprekken die toewerpen naar een nieuwe balans, met een herverdeling van taken en rollen. Een gezamenlijke agenda, een wekelijks afstemmen wie, wat en waar. En dat kan knap lastig zijn, het veranderen van rolpatronen.

De reactie van de veertigjarige vrouw

In mijn praktijk zie ik de laatste maanden meer stellen, waarbij zij ‘zo niet verder wil’. Niet alleen buiten, maar ook thuis wil ze namelijk gezien en gehoord worden. Niet alles moet meer als vanzelfsprekend beschouwd worden. Haar beschikbaarheid voor van alles, is niet meer zonder meer te combineren met haar ambities, wensen en verlangens. En dat is maar lastig schakelen voor hem.

Als een vrouw het zat is, is Leiden in last. Want het is nooit één dingetje. Het is altijd een waaier aan dingen. Weldoordacht en vaak al met vriendinnen besproken en door hen gevalideerd. Het is vaak een opeenstapeling over (corona-)jaren, lang slepend en sluipend. Vaak zijn er wel signalen geweest, maar dacht hij dat het weer goed ging als hij haar een keer aan het lachen had gebracht. En als er dan ook nog sprake is van een lichte fling of wellicht een affaire van haar, dan wordt het pas echt moeilijk. Want waar de man doorgaans vrij oenig een keer vreemd gaat of goedgemutst aan een scharreltje blijft hangen, moeten de meeste vrouwen van veertig een berg aan schaamte en schuldgevoel overwinnen om zich in de armen van een ander te begeven. Ik wil maar zeggen: als een vrouw van veertig vreemdgaat, is het heftig.

Man van de veertigjarige vrouw: aan de bak!

vrouw relatie aandachtHeren, ik zeg het maar zoals het is: jullie moeten aan de bak als je met je vrouw bij mij komt.
Als jij bent vreemd gegaan, moet je doorgaans enorm je best doen om de relatie met je vrouw te herstellen. Als zij vreemd gegaan is echter, dan is je klus nog veel groter en moet je eigenlijk een nieuwe man worden om weer interessant voor haar te zijn. Voor boosheid en frustratie heeft zij geen geduld. Want ze heeft jou al jaren geprobeerd duidelijk te maken, wat deze andere man wél zag en wilde leveren. Als je vrouw een affaire opbiecht, kun je dus het best kijken naar je eigen aandeel en dan vooral ‘sorry’ zeggen. En: ‘ik ga het helemaal anders doen, zodat je me niet nog een keer hoeft te bedriegen’. Dat is het lot van de veertigjarige man, van iedere man.

Als het nog niet zover is, maar ze is gewoon ontevreden, begin dan te leren enorm goed te luisteren. Stel vragen, stel meer vragen. Reageer niet, maar stel nog een vraag. Wees instemmend nieuwsgierig, wees oprecht verwonderd. Bekijk haar en zie de kracht van je vrouw, de enorme rijke bron van gedachten, gevoelens, intuïtie en emoties die zo anders zijn dan die van ons mannen. Omarm haar met al haar gedoe, steun haar waar nodig, hoor haar rustig aan zonder oplossingen op te dringen. Leer rotsig te zijn. Wordt een kiel.

Mijn advies aan de veertigjarige vrouw

Hij doet zijn best, op zijn manier. Hij kan veranderen, maar niet helemaal. Hij wil zo graag, al weet hij misschien nog niet wat en hoe. Heb een beetje geduld. Een voortreffelijke man, vindt de weg terug naar jouw hart. Niet met een kapmes, maar met een blik op zijn kompas en jouw kaart vol aanwijzingen. Als jullie in een crisis zijn beland: jammer, het had vast niet nodig geweest als hij eerder naar jou had geluisterd. Maar hij luistert nu! Hij leerde zijn lesje! Ik gun jou een man die heeft geleerd van zijn fouten en die het in zich heeft een nieuwe man voor jou te zijn. Esther Perel zegt: de beste garantie voor geweldige seks, is een nieuwe partner. Geef hem een kans die nieuwe partner te worden. Een nieuwe zoeken kan altijd nog.

Ruzie in de Relatie: leer omgaan met Boosheid

Boosheid is een emotie die ons in staat stelt grenzen te stellen. Onze hersenen schieten ervan in overlevingsmodus, we ervaren focus, zwellen van binnen op en bijten van ons af. Buitengewoon nuttig, soms. Zeer destructief in onze relatie, vaak. Want boosheid bij de een, roept vaak ook boosheid op bij de ander. We reageren op de onveiligheid die de ander met boosheid creëert, immers ook vanuit overlevingsmodus en worden ook boos. En zo escaleert een klein voorval tot grote woordenwisseling. Herinner je je laatste heftige woordenwisseling met je partner nog? Waarschijnlijk herinner je je wel dat jij heel erg gelijk had, maar niet meer precies waarover het ging. En zo werkt het. Boosheid vernauwt je bewustzijn, je waarnemingsvermogen wordt selectief, je zwelt op in je eigen gelijk en je bijt hard van je af. Dagenlange stilte of geschonden vertrouwen zijn het gevolg. Maar je had wel gelijk. Toch?

Wij mensen doen het liefste boosheid

Of we nu schaamte, schuld, verdriet of boosheid voelen, wat we vrijwel altijd intuïtief ‘doen’ is boosheid. Ik zal wat voorbeelden geven.

Voorbeeld 1: Je hebt lekker gekookt, tafel mooi gedekt, kaarsjes aan. Je partner komt een uur te laat thuis met de mededeling ‘oh schat, helemaal vergeten dat we gezellig zouden dineren samen… We hadden wat bitterballen bij de borrel, dus ik heb geen trek meer.’ Ik wed dat je boos wordt en waarschijnlijk een scène ontstaat. Niet onbegrijpelijk. Maar veel belangrijker is het verdriet dat eronder zou kunnen zitten: je bent vergeten, kennelijk niet belangrijk genoeg, over het hoofd gezien. En dat kwetst je, want je kent het zo goed uit je jeugd.

Voorbeeld 2: ‘Hoe vaak heb ik je al gezegd dat je niet bij die rand mag komen, idioot!’ Je foetert tegen je zoon van elf die net dertig meter naar beneden is gestort langs een ravijn wand. Zijn jas is stuk en hij heeft schrammen en builen, maar verder mankeert hij niets. Woedend ben je, dat hij weer niet heeft geluisterd. ‘We gaan voor straf niet naar de bioscoop vandaag en je gaat vroeg naar bed!’ Het wordt zomaar geroepen in een eerste boze reflex. Maar veel belangrijker is de angst die je hebt gevoeld om hem te verliezen. Eigenlijk wil je maar één ding, hem tegen je aandrukken en laten weten hoeveel je van hem houdt. En toch kom je eerst met boosheid.

Voorbeeld 3: Je sluipt de trap op, hoopt dat niemand wakker wordt. Je had al uren geleden thuis zullen zijn, maar je bent blijven plakken. Je kleren heb je beneden al uitgetrokken en met de deur van de badkamer dicht poets je snel te tanden. Je kruipt behoedzaam naast je partner in bed, durft nauwelijks te bewegen. En dan de stem: ‘Heb je nou toch weer teveel gedronken?’. Getverdrie! Voel je in iedere vezel. Mag je dan nooit eens een feestje vieren, nooit eens even uit de band springen. Je draait je om en start een zin: ‘Jij moest zo nodig vroeg naar huis, juist toen je zag dat ik het gezellig had!’. En het ontspoort. Diep van binnen schaam je je dood. Jullie zouden vroeg naar huis gaan, omdat morgen jullie zoontje van acht voor het eerst na twee jaar corona zijn verjaardag weer kan vieren. En nu ben jij zo brak als een aap. Je had jezelf niet in de hand en wordt daar nu door je partner op gewezen. Woest doe je, maar het schaamrood gloort door de duisternis.

Als we ergens op worden aangesproken, voelen we eerst boosheid. Als ons iets wordt onthouden, ervaren we boosheid. Als we onrecht zien: boosheid. Boosheid is onze eerste reflex, de kortste weg naar relatieve veiligheid. Behalve in onze relatie, daar is het snelste route naar relatieproblemen.

Boosheid stapelen of het patroon doorbreken: wat doen jullie?

Boosheid is dus een nuttige emotie om ons in veiligheid te brengen en grenzen te stellen. En dat kan ook in een relatie heel nuttig zijn. Met boosheid en af en toe wat heibel is dus niets mis. We hebben het dan over zgn. ‘Schone boosheid’. Zoals in dit voorbeeld: ‘Schat, we gaan niet meemaken dat je de hele week weg bent en vervolgens mij verwijt dat we te weinig tijd samen doorbrengen.’ Of ‘Wat niet oké voor mij is, is dat je mij aanspreekt op mijn gamen op de telefoon, terwijl jij hele avonden zit te Facebooken.’ En ‘Ik heb uit pure razernij je gereedschap in de grijze bak gegooid, nadat ik je al drie weken iedere dag jouw belofte hoor, het op te ruimen. Wat dacht je zelf?’. En zeker: ‘Ja, de koekoek dat ik even geen zin heb om gezellig te doen, nadat ik gisteren ontdek dat je het al drie jaar met mijn zus doet!’.
Allemaal prima boosheid, puur en zuiver. Je mag een invoelende reactie van je partner verwachten.

Maar met de boosheid in de drie voorbeelden is wel iets mis. Want ze verhullen de eigenlijke emotie. En dan krijg je een reactie op getoonde boosheid, in plaats van een reactie op de echte onderliggende emotie. In plaats van troost, geruststelling en begrip, roep je met de eerste boze reactie iets anders op. Want als we ons realiseren dat boosheid van de ene partner, een onveiligheid voor de andere partner creëert, dan is het logisch dat die zal reageren met de emotie die het snelst veiligheid biedt, toch? Dus volgt op boosheid ook boosheid. Eerst door te rechtvaardigen zonder spijt, dan door te gaan Jij-bakken zodat het ook aan de ander ligt. En als dat allemaal niet werkt, kun je altijd nog gaan schreeuwen, of erger. Je belandt met elkaar in wat Sue Johnson zo mooi ‘de Duivelse Dialogen’ noemt in haar boek ‘Houd me vast’.

Terug naar de drie eerdere voorbeelden.
Wat zou er gebeurd zijn als in voorbeeld 1 door de thuiskok werd gezegd: ‘Dat meen je niet lieverd, ik heb zo mijn best gedaan en zo uitgekeken naar deze avond samen. Het raakt me zo dat je onze afspraak bent vergeten…’ In een gezonde relatie krijg je dan een arm om je heen.
En stel dat je dat even een keer niet lukt. Er is toch boosheid. Stel dan dat de thuiskomer als reactie op jouw boosheid zou hebben gezegd: ‘oh lieverd, wat spijt me dat enorm! Hoe kan ik zo stom zijn dat ik onze afspraak ben vergeten? Ik had er nota bene ook zoveel zin in. Hoe kan ik het goedmaken?’ Zou er dan niet heel veel kou direct uit de lucht zijn?

En stel dat je in voorbeeld 2 bij het afdalen je hart al laat spreken. Dat je vasthoudt aan de hoop dat er niets ernstigs aan de hand is en dat je je voorneemt je kind tegen je hart te drukken en te laten voelen hoeveel het voor je betekent. En dat je alleen maar zegt: ‘lieverd, wat heb je me ontzettend laten schrikken en wat ben ik blij dat er niets met je aan de hand is. Ik was even bang dat ik je kwijt was..’ En dat je de tranen durft te laten komen, zodat je lichaam de stress direct kwijt kan. En dat je snikkend je kind knuffelt.
Van een elfjarige mag je nog niet verwachten dat hij de cirkel van woede doorbreekt, dus dat voorbeeld krijg je hier niet.

In voorbeeld 3 is het lastige dat met een dronken hoofd, de betere oplossingen vaak wat verder weg liggen. Na de kater meestal. Met enige tegenwoordigheid van geest zou je kunnen stamelen: ‘ik wil er nu niet over praten, laten we dat morgen maar doen’ en misschien op de bank gaan slapen. En de volgende dag je stinkende best doen nog iets van de verjaardag te maken en als alle kinderen weg zijn zelf het gesprek openen. ‘Schat over gisteravond. Dat heb ik niet goed gedaan, sorry daarvoor.’ En dan mag je partner gewoon nog even vol op het orgel gaan, terwijl je deemoedig het hoofd buigt. Schone boosheid, weet je nog, die mag ruimte krijgen. En mocht je zo stom zijn om toch uit te gaan leggen ‘waarom die halve fles limoncello aan het eind toch een heel logisch besluit was nadat je zo lullig op het feestje was achtergelaten door je partner’, dan kan ik alleen maar hopen dat je een partner hebt die het kan opbrengen te zeggen: ‘Weet je schat, je schaamt je dood en dat hoort ook zo. En ik hoop dat je leert dat te voelen en sorry voor te zeggen, anders zie ik ons snel in therapie belanden samen, of erger.

Wat doen jullie vanaf nu?

Ik ben benieuwd of je iets hebt aan dit inzicht en of het jullie helpt om bewuster om te gaan met jullie emoties. Durf je de echte emotie toe te laten en daaraan woorden te geven? Als je die veiligheid niet ervaart, dan is het risico groot, dat jullie in irritatie en boosheid blijven hangen en niet op een diepere laag met elkaar emoties en gevoelens in contact komen. Daarmee ontneem je elkaar de mogelijkheid om te verzachten en met een adequate liefdevollere reactie te komen.

Ik hoop ook dat je begrijpt dat jullie beiden steeds de keus hebben om de keten van boosheid te doorbreken. Mijn advies: ga niet op elkaar zitten wachten, maar verander je eigen patroon, dan verandert de ander vanzelf mee. En als het niet vanzelf gaat, dan kom je gewoon naar mij. Dan zal ik jullie wel eens ff…….

Groet,

Qruun

Vijf relatietips voor Millennials

Hoe red ik mijn relatie? Vijf relatie tips voor Millennials

Dag Millennial, ga je lekker vandaag?
Heb je tijd om vijftienhonderd woorden te lezen die over jou gaan en je kunnen helpen je leven en relatie te verbeteren? Leestijd is een minuut of zes, mooi te combineren met een pauze-cappuccino.

Waar ik het over wilde hebben? Uit onderzoek blijkt dat jij je niet afvraagt of je het goed hebt, maar of je het elders beter kunt hebben. Dat betekent dat jullie moeilijk verbonden raken aan een bedrijf. En zo kijk je ook kritisch naar je partner, vertellen de onderzoeken. En dat YOLO en FOMO je snel onrustig maakt, als je relatie even niet lekker loopt. Is het daarom zo dat ik steeds meer twintigers en dertigers voor relatie therapie ontvang? Dat vind ik overigens een compliment aan jou waard: jullie pakken je problemen graag aan, desnoods met externe hulp. Want het moet niet te lang duren.

Swipen en appen

Jouw Generatie Y is 21 tot 41 jaar. Jullie zijn gewend dat iedereen en alles direct beschikbaar is via zoekfuncties op een schermpje. Ken jij je partner ook via een datingsite of chatfunctie binnen social media? En is veel van jullie contact in het begin via whapp, messenger en Snapchat verlopen? Het zou zomaar kunnen.

Wist je trouwens dat jullie de meest eenzame generatie vormen? Een kwart van de Millennials zegt geen enkele goede vriend te hebben. Social Media blijken een gat geslagen te hebben in jullie real-life sociale vaardigheden: echte vriendschappen aangaan of iemand ‘in het echt’ versieren zijn voor jullie grotere uitdagingen dan voor de generaties vóór jullie. Herken je dat?

Waar ik het over wil hebben, zijn jullie communicatieve vaardigheden binnen jullie relatie. En over jullie verwachtingen van een relatie en van jullie partner. En ik wil het erover hebben, omdat ik jullie wil helpen en dus niet om jou de les te lezen. Want daar kunnen veel Millennials slecht tegen, dat weet ik.

Wat de Millennial goed kan, met alle nadelen van dien.

In jou als gemiddelde Millennial zit een hoop kwaliteit verborgen. Als je geluk hebt gehad en je ouders zijn wél bij elkaar gebleven, dan ben je relatief veilig gehecht. Je ouders waren betrokken en gul met complimenten: enig zelfvertrouwen is je niet vreemd. Je kunt goed voor jezelf opkomen, hebt geleerd je assertief te uiten en te vertrouwen op je gevoel. Je voelt je een wereldburger en wil niets missen van al het moois dat het leven te bieden heeft. Je durft je verlangens en wensen een prominente plek te geven.

De keerzijde is dat jouw generatie ook wel als egoïstisch en narcistisch wordt ervaren: jij staat zelf centraal in je eigen universum. Compromissen sluiten of ergens vanaf zien is lastig: overvloed is het credo. Millennials zenden meer dan dat ze vragen stellen en kunnen luisteren. En helaas zijn jullie het slachtoffer van de ontlezing: literatuur en kranten zijn minder jullie ding. De poëzie van het leven staat ver van jullie af. Korte berichten en highlights. Snapshots en clickbait. Geduld is schaarser geworden, altijd maar die druk. Zappen en swipen houden de prikkelgraad hoog. Geen generatie heeft zoveel last van keuzestress en burn out. En dat laat zich ook zien in mijn praktijk.

Een relatie verbeteren, vereist communicatieve vaardigheden

Als Millennial en lid van de smartphone generatie worstel je dus met aspecten van communicatie, die binnen een relatie cruciaal zijn. Constructief praten over jullie relatie en opvoeding van kinderen, over lastige zaken rondom jullie ouders, over de verwachtingen en wensen die je hebt naar elkaar en het leven samen: niet alleen maar leuk. Mijn tips:

1. Leer Empathisch luisteren, wat betekent dat je met instemmende nieuwsgierigheid de ander aanhoort. Misschien anders dan je gewend bent, neem je een grondhouding aan waarin de ander, je partner, centraal staat. Je staat open voor wensen , gedachten en feedback. Je reageert niet direct, maar vraagt eerst door: ‘kun je er meer woorden aan geven?’, ‘wat bedoel je daar precies mee?’, ‘Kun je een voorbeeld geven van een situatie?’. Wat we vaak doen is naar de ander luisteren, terwijl we in ons hoofd alweer bezig zijn met onze eigen volgende zin. Daarmee zou je moeten stoppen, zeker in je relatie. Begin met de ander echt te horen, als je zelf gehoord wil worden. Wat het zo lastig voor je maakt, is je assertiviteit. Dus als iets schuurt, voel je je aangevallen en wil je direct reageren. Die reactie is vaak een uitleggerige rechtvaardiging of een makkelijke jij-bak. Realiseer je, dat de wensen en meningen van je partner gelijkwaardig zijn aan die van jou. Er is vaak geen gelijk, er is een groot terrein wat ontdekt en ontgonnen mag worden en waar je samen tot compromissen komt, mits je allebei je zegje hebt kunnen doen en met oprechte belangstelling bent aangehoord.

2. Zeker doen: Samenvatten, checken, doorvragen. Als gedreven en ambitieuze Millennial heb je een hoge norm op snel reageren. De ander in de rede vallen, doe je vooral om te laten merken dat je het allang hebt begrepen. Maar in de relatie is het een slecht idee. Je bent dan namelijk niet in gesprek met een ambitieuze collega, maar met je partner. En tussen partners moet ook plek zijn voor kwetsbaarheid, pijn, verdriet. En dan heb je een veilige setting nodig met elkaar, die alleen ontstaat als je van elkaar oprechte interesse voelt. Dus als je even mag zoeken naar woorden, als je even de verwarring kunt laten bestaan om de zin goed te formuleren. Probeer eens een paar tellen stil te zijn, als je partner heeft gesproken. ‘Adem hetgeen gezegd is even diep in’, laat het zijn werk doen, ervaar je gevoelens en gedachten en kom terug met een samenvatting als in ‘begrijp ik je goed als ik hebt gehoord dat je….’. En als je een bevestiging krijgt, stel je een vraag ter verdieping. Iedere keer weer doe ik deze oefening met cliënten en steeds verrast het ze.

3. Formuleer positieve zinnen en vertel wat je wél wilt. Als we ons vertrouwd bij elkaar voelen, worden we gemakzuchtig in het neerleggen van kritiek bij de ander. Omdat we een positieve intentie bij onszelf voelen, is het helemaal oké om gewoon te zeggen wat je op je lever hebt. Maar Millennial: zo werkt het dus niet. Het is prettig om in gesprekken het ‘fijn-brein’ bij de ander te activeren en dat doe je door positieve bewoordingen te kiezen. Waar zit de JA! Wat wil je GRAAG! Waarvan ga jij AAN! Door op die manier te praten, maken jullie beiden in de hersenen neurotransmitters vrij die leiden tot een beter gevoel naar elkaar. En dat helpt verbinden.

4. Maak je de kwaliteit Actief Erkennen meester. Erkenning geven, betekent dat je de ander bevestigt, dat het oké is, dat het er mag zijn. Een stukje tekst als: ‘Ik hoor je en wat zeg je dat precies, ik heb me nooit gerealiseerd dat dit zo belangrijk voor je is.’ Of: ‘Wat fijn dat je me dat vertelt. En wat begrijp ik nu goed hoe het voor je was’. Een onderdeel van Erkennen is ook ‘Sorry zeggen’. Veel mensen willen hier niet aan, want ‘ze hebben toch niets fout gedaan’, ‘het was zo toch niet bedoeld’ of ‘jij zei toen ook lelijke dingen tegen mij’. Echt: die opstelling leidt niet tot verbinding. Dus als het toepasbaar is, zeg dan even sorry en uit je spijt. Het liefst direct als je de pijn bij de ander ziet, maar in ieder geval de volgende dag. ‘Het was niet mijn bedoeling je zo te kwetsen’, ‘Dat had ik inderdaad niet moeten zeggen’, ‘Het spijt me dat ik er zo hard inging’. Het kent duizenden varianten, maak ze je eigen en zet ze in. Ruzie maken is niet erg, als je als stel maar in staat bent sorry te zeggen en te verzachten. Allebei, over en weer.

5. Ga oefenen met jezelf Onthullen. Waar je op social media vooral het mooie plaatje van jezelf hebt leren etaleren, en waar je in je opleiding en werk vooral hebt geleerd assertief voor jezelf op te komen, is het in de relatie de kunst om je kwetsbaarheid aan te durven kijken en deze aan je partner te onthullen. Dat is super spannend omdat je als Millennial zo ontzettend gefocust bent op het perfecte plaatje. Eigen zwakheden zijn moeilijk te verdragen en moeten vooral verborgen worden. Je wilt de ander niet teleurstellen en kunt eigenlijk ook niet verdragen dat de ander jou teleurstelt. Maarja, niets menselijks is ook de Millennial vreemd. Om het vijftig jaar met elkaar uit te houden, is het onontkoombaar jezelf helemaal kenbaar te maken. En wees gerust: dat is in elke tijd, in iedere relatie een uitdaging geweest.

Mocht je nu denken: ‘dat doe ik allemaal al’, dan stel je me zwaar teleur en ben je nog steeds in de bubble van je eigen ego. Ik hoop dat je er eens rustig over nadenkt. En als je wilt leren, oefenen, samen met je partner een gesprek wilt leren voeren; wees dan welkom bij deze Generatie X’er, die weer heel andere uitdagingen had.

Mijn volgende blog zal gaan over Boosheid en waarom dat de emotie is waar we het makkelijkst mee voor de dag komen naar onze partner, ook als er eigenlijk sprake is van verdriet, angst of schaamte. Ook die is goed voor jou om te lezen, Millennial.

Groet,

Qruun

Twijfel je aan jullie relatie? Praat erover.

Twijfelen aan de Relatie

Als je om je heen kijkt, is er geen directe reden om je niet happy te voelen. Je hebt ogenschijnlijk alles prima op orde. Jullie wonen leuk, de kinderen gaan goed. Je hebt hobby’s, je gaat regelmatig sporten, je werk.. Ach er is altijd wat te wensen. Maar gemiddeld genomen gaat het best goed. En misschien knaagt er toch iets. Het gevoel van ‘wanneer begint mijn leven nu eens echt?’ En ‘Wanneer wordt het weer eens echt bruisend met mijn partner?’ Tot ‘Heb ik hier nog wel dertig of meer jaren zin in?’ Kortom: Je hebt het gevoel dat er meer in zit, dat dit het niet kan zijn en voor altijd blijven. Twijfelen aan de relatie overkomt je ineens. En misschien realiseer jij je op enig moment dat je relatie al vrij lang schommelt rond een zesje, met een zwakke trend naar beneden. De incidentele piek daargelaten.

Ken jij je wensen?

Veel mensen kennen wel het gevoel van ‘niet helemaal gelukkig zijn’ in de relatie, maar als je hen vraagt wat ze dan anders zouden willen, dan valt het vaak nog niet mee hieraan woorden te geven. Misschien zou jij zomaar een van de volgende zinnen kunnen uitspreken:

  • We komen niet heel erg aan elkaar toe en doen nog maar weinig samen
  • We praten niet echt meer met elkaar
  • Ik heb vaak het gevoel dat ik niets goed doe
  • Ik kom niet meer aan mezelf toe
  • Soms heb ik het gevoel dat ik tegen een burn out aanzit
  • We vrijen eigenlijk nauwelijks meer (en we vinden dat niet eens erg)
  • We worden vooral geleefd, soms voelt het als een opvoedpoli

Jonge gezinnen zijn het drukst. Zelfs in tijden van corona, of juist in tijden van corona. Thuis-onderwijs verzorgen en thuiswerken, werk en privé lopen steeds door elkaar. Als je van je werkplek komt, zit je meteen weer in het gezin: ontspanning en ontsnapping is vrijwel onmogelijk. Irritaties stapelen zich makkelijk op en momenten om zélf- of samen ‘af te stapelen’ worden moeilijk gevonden. En als je dan een moment met elkaar hebt: weet jij dan wat je anders zou willen? Wat jij anders zou kunnen en willen doen? Wat je wensen en verlangens zijn voor de relatie en voor jezelf? Want die vragen zijn ook buiten coronatijd relevant.

Kinderen zijn het vergrootglas op jou, je partner én jullie dynamiek

We beginnen een relatie in volle verliefdheid. Alles aan de ander is leuk en interessant. Verschillen worden vooral als spannend en complementair ervaren. We kunnen mijmeren en dromen over hoe het allemaal zal worden- en gaat zijn als het gezin compleet is. Als er kinderen komen, zien we onze partner voor het eerst als vader of moeder acteren. Regels, tradities, patronen: we nemen allemaal onze wortels uit ons gezin van herkomst mee naar ons eigen gezin. In de opvoeding van onze kinderen laten we dus een stuk van onszelf zien, dat we tot die tijd nog niet hoefden te openbaren. En we ontmoeten bij onszelf en de ander gedrag en patronen, waar we wellicht minder gelukkig mee zijn.

Kunnen jullie daarover met elkaar praten op een constructieve, veilige manier? Want heel veel stellen lukt dat niet en dan slaat de twijfel toe.

We ontwikkelen en groeien allemaal

Of je nu high school lovers bent of elkaar leert op latere leeftijd: we blijven in de loop van de jaren niet wie we ooit waren aan het begin van onze relatie. Als het goed is blijven we ons allemaal ontwikkelen, veranderen onze meningen en voorkeuren. We hebben allemaal periodes dat we geweldig in ons vel zitten, dankzij carriére, kinderen die goed gaan, flow op veel vlakken. En we hebben allemaal periodes dat het allemaal niet zo lekker loopt: verlies van werk, gedoe met pubers, mantelzorg, burn- en bore-out, corona. En we worden steeds ouder met de leeftijdsgebonden issues: hormonale veranderingen, kleine en grote lichamelijke klachten en gebreken, midlife-dingen, verlies van vitaliteit in brede zin.

Al deze veranderingen hebben invloed op de dynamiek binnen de relatie, logischerwijs. Sommige zaken lossen koppels zelf soepel op, andere kosten wat meer moeite en in iedere relatie moeten er op zeker moment grotere drempels overwonnen worden. Soms gaat dat fantastisch en wordt een koppel echt weer een team in zo’n uitdagende fase. Voor andere stellen is het de spreekwoordelijke druppel.. Het lijntje breekt voor even of blijvend.

Vaak groeien we ongemerkt uit elkaar

Hoewel onze normen en waarden vaak tamelijk onwrikbaar zijn, kunnen ook zij verschuiven door grote levensgebeurtenissen als ziekte of overlijden van naasten. Maar ook een inzicht tijdens een opleiding, een boek wat je wereldbeeld doet kantelen, een gesprek met een goede vriend die een nieuwe weg heeft gekozen: het kan leiden tot de gedachte dat we het roer om zouden willen gooien. Maar één blik op je partner vertelt je al dat dat geen goed idee is: die zou overboord slaan of op zijn minst de giek tegen het hoofd krijgen. Dus doe je nog maar even niks en houdt vast aan de routines en gewoonten van alledag. En dat gaat knellen.

Ik krijg dan altijd beelden uit de film ‘the Truman show’. Zo lang Truman zich houdt aan het script, de patronen en gewoonten die hem zijn aangeleerd, loopt alles op rolletjes. Maar echte liefde voelt hij niet van- en naar zijn vrouw. Als hij op een dag wordt verstoord door een vrouw van buiten de filmset, verandert alles. Hij begint zich vragen te stellen over zijn leven, de mensen om hem heen, de gebeurtenissen van alledag. Door de grenzen af te tasten, loopt hij aan tegen zijn aangeleerde angsten en fobieën. Beperkende gedachten en overtuigingen die hem al die jaren op zijn plek, in zijn dwangbuis, hebben gehouden. En dan breekt hij uit. Eerst onsuccesvol want halfslachtig en uiteindelijk laat hij bijna het leven om te vluchten uit de nep-wereld waarin hij gevangen zit.

Ik ontmoet menig cliënt die een Truman-verhaal vertelt. Alles leek oké, tot de verstoring. En ineens ging alles kantelen en draaien door een reünie van school, een nieuwe collega op het werk, een flirt van iemand op de sportschool of in de yoga-groep. Soms is het minder duidelijk en komt de plotselinge diepe onvrede voort uit een zoveelste ruzie om een wissewasje, de zoveelste discussie om iets in de opvoeding, de zoveelste druppel in een enorme emmer. Het loopt over.

Ineens is dan niets meer vanzelfsprekend of normaal. Wat gisteren nog prima was, is nu saai. Wat een zesje leek, is ineens minder dan een vier geworden. En je voelt een steen in je maag als je naast je partner zit, die van niets weet en blij naar jouw favoriete TV programma zapt.

Ga het aan, want het gaat niet vanzelf weg

De meeste stellen gaan te laat in relatietherapie. Nooit gaat een stel te vroeg in relatietherapie. We leren over relaties, zoals we leren over vriendschappen: met vallen en opstaan, door te proberen en evalueren. En aangezien vriendschappen lang niet altijd een leven lang stand houden, is het niet zo gek dat ook menig relatie deze trial en error aanpak niet overleeft. En al te vaak is dat en gevolg van gebrek aan onderhoud in de vorm van ‘onthullen wie we worden en zijn’. Onze intenties zijn uitstekend: we willen de harmonie bewaren, niet verstoren, we willen niet de zeurpiet en aanklager zijn naar onze partner. Dus slikken we in, houden verborgen, delen niet mede. En zo stapelen we intern onvrede en ongenoegen. Tot het pakhuis uit zijn voegen barst.

Mijn advies: laat het niet zover komen en wees meedogenloos openhartig naar je partner, als je twijfels ervaart. Spreek uit waarmee je zit, waar je naar verlangt, waar je angst voor voelt. Deel mede als je iets wilt, of juist niet meer. Challenge je partner om zich te openen voor jouw proces, zonder direct te oordelen en in de weerstand te gaan. Wees over en weer instemmend nieuwsgierig en ga uit van de bedoeling om bij elkaar te willen blijven, door de stormen en orkanen die soms bij de relatie horen. Stellen die erin slagen op die manier met elkaar te communiceren, hebben uiteindelijk de sterkste verbinding met elkaar, zelfs als ze besluiten elkaar te verlaten. Omdat deze vorm van openheid, leidt tot autonomie en differentiatie. Een dat zijn uiteindelijk de ingrediënten waarmee we het meest hartgrondig voor elkaar en de relatie kunnen kiezen.

Omdat dit soms als een onveilige en onbekende weg voelt, kan juist bij twijfel aan de relatie de keus voor relatietherapie een heel goede zijn. Een ervaren therapeut is in staat de veilige bedding te creëren voor potentieel onveilige gesprekken. Inzichten, voorbeelden, kennis en ervaringen die de therapeut deelt, kunnen jou en jullie helpen deze drempels te overwinnen. Een goede therapeut helpt jullie naar relatiecontract 2.0, om met Esther Perel te spreken. Want het oude contract zal niet lang meer blijven werken

Seksloze relatie, maak er een eind aan

Minder dan tien keer per jaar. Dat houden relatietherapeuten doorgaans ongeveer aan als ondergrens voor een koppel in een langere relatie. Iets minder dan een keer per maand noemen wij een ‘functioneel seksloze relatie’. Dat klinkt ambtelijk, maar is zonder meer een adequate omschrijving van de situatie.

Een keer maand seks is een beetje als corvee

Een keer per maand is namelijk een beetje als corvee. Als het oude papier dat wordt opgehaald, of de glazenwasser die sopt, lapt en trekt. Het is dan alsof mevrouw of meneer een zorgtaak uit te voeren heeft, die indien niet volbracht leidt tot de eerste lichte klachten aan het relatie-loket. Dus wordt met een scheef oog op de agenda maar even de hand aan de partner geslagen: ‘we horen nog bij elkaar, we doen het nog, je mag nog niet denken aan buiten de deur’. Overigens is deze fase volstrekt normaal bij stellen, waar net een tweede kind is geboren. Sterker nog, dan is een keer per maand bijna prijzenswaardig.

Wat maakt het toch zo lastig bij veel stellen, om de actie erin te houden? Het is bepaald geen uitzondering dat ik van cliënten hoor dat al jaren de seks van de agenda is. De laatste keer was tijdens een vakantie een paar zomers geleden. En daarna werd het stil. Ja, nee, we missen het wel of eigenlijk niet zo… Als de gesprekken zo lopen, dan kies ik vaak voor een individuele sessie met beide partners. Want in elkaars aanwezigheid kan het dan te spannend zijn om helemaal eerlijk en open te zijn.

Overigens is de seks vaak weer heel prima bij stellen waar net een affaire van de man is uitgekomen. Maar daarover later meer.

Graag meer seks, maar ja

Dat de seks in een relatie van het menu verdwijnt kan heel veel redenen hebben. Vaak is het een sluipend proces, soms zijn er duidelijk aanwijsbare oorzaken. Zonder de ambitie volledig te zijn, hier een overzicht van wat ik veel tegenkom in mijn praktijk. Ik hoop dat je er inspiratie in vindt om het gesprek met je partner eens te openen. Want de kernboodschap is: ‘de beste garantie voor geweldige seks, is een nieuwe partner’. Dus ..

Word een nieuwe partner voor je partner!

  1. Wees een aantrekkelijke partner. Als man van ruim 110 kg weet ik als geen ander dat overgewicht een weerbarstige strijder is. Maar mijn vrouw is duidelijk: boven de 130 kg vlieg ik eruit. Daarmee geeft ze me een liefdevolle marge. En een glashelder signaal, waartoe ik me moet verhouden. Andersom durf ik natuurlijk geen feedback op enige onvolkomenheid te geven (schat als je dit leest: die zijn er namelijk niet), maar ik heb het grote geluk dat mijn vrouw een perfectionistische kijk heeft en dat ook op zichzelf. Maar niet iedereen heeft het geluk zo’n partner te hebben. Jazeker begint erotische spanning ook bij ‘aantrekkelijkheid voor elkaar’. Want dat is de basis voor ‘zin in elkaar’. Goed zorgen voor je lichaam, gezond leven, voldoende beweging en sport: allemaal zaken die bijdragen aan een gelukkig leven en een beter seksleven. Daarnaast mag je best kritisch zijn op jezelf: persoonlijke hygiëne, je gebit, lichaamshaar, huid, geur: durf je partner maar eens te vragen waar de verbetermogelijkheden zitten. Wat trek je aan voor elkaar? Lingerie en sportshort: je mag best een beetje elkaars fantasie aanzetten. Olie, deo, parfum: allemaal goede keuzes na een verfrissende douche. Dus: wees aantrekkelijk voor je partner. In alle opzichten. En maak er bij voorkeur samen een project van om een actief en aantrekkelijk koppel te zijn. Het verbindt en erotiseert.
  2. Wees een leuke partner. Hoe leuk en attent ben jij nog naar je partner? Valt het je op als zij iets leuks aantrekt? Als ze naar de kapper is geweest? Vraag je nog wel eens naar zaken waarop hij trots kan zijn? Kruip je nog wel eens tegen de ander aan? Doe je nog wel eens wat liefs voor de ander? Een briefje op tafel, een selfie in de whapp, een kopje thee of toastje en wijn? Koop je nog wel eens een verrassend cadeautje waarover je hebt nagedacht? Of gewoon terloops eens iets anders dan een bloemetje? Laat je partner op allerlei manieren weten dat je hem/haar ziet, hoort, voelt, waardeert en koestert. Dan komt het altijd ook in enige vorm terug.
  3. Wees een lieve partner. Vraag je nog wel eens terug naar verdrietige dingen uit jullie leven samen of zelfs elkaars jeugd? Een ouder of grootouder die is overleden? Misschien een miskraam die jullie hebben doorstaan? Een vervelende situatie op het werk? Kleine en grotere trauma’s uit het verleden opnieuw op tafel brengen verbindt. Het lijkt spannend en het voelt misschien als ‘sfeertje verpesten’, maar ik zie veel onverwerkte oude pijn bij koppels. Stellen die erin slagen te herdenken, nog eens terug te kijken, opnieuw de emoties eens te doorvoelen en bespreken: zij verwerken in brokjes oude pijn en schonen zo steeds opnieuw een stukje op. En in het opschonen, vinden en steunen ze elkaar liefdevol. Dus vraag voorzichtig: ‘Goh schat, denk je nog wel eens aan…..?’
  4. Wees een fantasierijke partner. Phil Dunphy uit de sitcom Modern Family op Netflix: die man is leuk. Hij is grappig, vindingrijk, gevoelig, ongevoelig, competitief, speels en veel meer. Hij brengt lichtheid en humor naast de perfectionistische serieuze Claire uit de serie. Als vader is hij energiek, betrokken en onvermoeibaar. Je hoeft niet alle 98 seizoenen door om op ideeën gebracht te worden, maar echt: zoek inspiratie bij fantasierijke mensen en zie hoe zij met kleine gebaren de slingers in huis weten op te hangen. Een apart onderdeel waar de fantasie een rol speelt is de seks. Want hoe lastig is het niet om uit de gebaande paden te stappen en je partner op erotisch vlak te verrassen, zonder dat je samen in lachen uitbarst of de ander doet schrikken? Maar ik zie dagelijks dat het nodig is dat koppels ook daaraan aandacht blijven besteden en zichzelf uitdagen de spanning erin te houden. Voor wie Netflix heeft: bekijk samen eens de eerste paar afleveringen van Sex, Love & Goop en praat er eens over met elkaar. Als je samen op zoek gaat naar erotiek, wordt het zoveel groter en bevredigender dan alleen maar seks. Creëer een romantische setting, verzin een spannend rollenspel, verras met een speeltje, zoek een erotiserende omgeving en nodig de ander uit op date-night: wie het aandurft zal beloond worden.
  5. Wees een doortastende partner. Goede intenties, halve pogingen, kwart pannetjes: allemaal een aanzet, maar nergens een vervolg. Neem alle tips hierboven serieus en ga echt aan de slag. Neem initiatief, ook als je je afwijzingen herinnert. Zet de stap, ook al heb je het druk. Laat de waan van de dag, je smartphone, alle afleiding van de buitenwereld niet constant bederven, wat een ontzettend belangrijke pijler is in iedere relatie: de erotiek, Eroticism zoals Esther Perel het noemt; een stuk van onze identiteit dat we doorgaans maar moeilijk aan elkaar durven blijven onthullen.

Eerder schreef ik over passie terugbrengen in je relatie. De moeite om deze blog ook nog eens te lezen!

Esther Perel in het Concertgebouw – Zeven werkwoorden die je relatie definiëren

De School of Life organiseerde 24 oktober een lezing door Esther Perel in het Concertgebouw waarin haar visie op relaties in de moderne tijd centraal stond. Als groot fan van haar denken en een bewonderaar van haar frisse en positieve stijl en aanpak, wilde ik haar graag opnieuw zien. Ik zag haar eerder in de zomer van 2018 in Antwerpen, waar ze een hele dag een theater vol therapeuten inspireerde en uitdaagde. En Esther stelde wederom niet teleur, al had de organisatie van de avond een stuk beter gekund en was de negentig minuten die gepland stond echt veel te kort om er de beoogde interactieve sessie met het publiek van te maken.

Verfrissend: niet meer praten over hechtingsstijlen

Uit de zaal kwam een vraag over hechtingsstijlen en of er genezing mogelijk is voor een stel met gecombineerd onveilig- en vermijdende hechtingsstijl bij de partners. Meer over deze theorie vind je bijvoorbeeld hier.

EP wond er geen doekjes om: ‘ik vind dat gepraat over hechtingsstijlen veel te problematiserend en medisch in het kader van relaties’. Daar had de zaal even niet van terug. En zoals we van haar gewend zijn, kwam ze met een elegant alternatief. Ze legde uit hoe sommigen van ons zijn opgevoed met een hogere waarde op de loyaliteit aan het gezin/systeem, en de anderen juist met een hogere waarde op de eigen autonomie. In EP’s woorden: ‘Some of us have more fear to lose the other person, and some of us have more fear to lose ourselves.’ Deze kwam wel even binnen. Als je hoger zit op autonomie, dan is het gevoel van verstikt worden, je grote angst. Als je voelt vanuit loyaliteit, dan is verlies van de verbinding ondraaglijk. En statistisch komt dit in ieder geval in 50% van de relaties voor, waar je dan ook de spanning in de relatie-dynamiek mag verwachten.

Zeven werkwoorden die jou binnen je relatie definiëren

Voor mij was ook nieuw haar rij van zeven werkwoorden, die zij als uitgangspunt voor haar therapie sessies hanteert in het uitvragen van de relatie van het stel. Ik vond er een korte blog over op haar website. Ze lichtte de werkwoorden kort toe met voorbeeldzinnen:

  1. VRAGEN – Durf je te vragen in je relatie, verlangens uit te spreken en wensen te delen met je partner? Of wacht je op wat er komt?
  2. NEMEN – Durf je te nemen in een relatie? Naar je toe te halen waaraan je behoefte hebt, op te eisen als het nodig is? Of heb je daar moeite mee?
  3. ONTVANGEN – Kun je goed ontvangen en krijg je graag van de ander? Of is dat ongemakkelijk?
  4. GEVEN – Geef je graag en veelvuldig in je relatie? Of moet de ander eerst vragen voor jij kunt geven?
  5. ONTZEGGEN – Durf je de ander iets te ontzeggen, durf je kortom ‘nee’ te zeggen in een relatie.. Of ben je wel eens te toegeeflijk?
  6. DELEN – Deel je graag met je partner? Doe je graag de dingen samen? Of ben je geneigd dingen voor je te houden en ben je meer op jezelf?
  7. SPELEN – Ben je speels in je relatie? Durf je fantasievol te zijn? Of ben je geneigd zaken serieus te nemen en is gewoon al gek genoeg?

Als je voor jezelf eens nagaat hoe door voor jou ligt en dat daarna met je partner bespreekt, kom je misschien tot inzichten over de dynamiek tussen jullie. Vind je uit waar de disbalans zit, waar je ongemak voelt. Of zelfs waar je je misschien niet gehoord en gezien voelt.

Ik heb voor mezelf dit rijtje eens doorlopen en het is soms best ingewikkeld om je over jezelf een oordeel te vormen. Hoe prettig is het dan om met je partner te spiegelen en te onderzoeken waar de verschillen zitten en waar dat goed aansluit of waar het evenwicht opnieuw moet worden gevonden.

Belangrijke inzichten die ik een plek ga geven in de praktijk. En in mijn eigen relatie, want ik was er samen met Lisette, mijn vrouw. Het was de avond in Amsterdam meer dan waard.

Alcohol maakt de relatie meer kapot dan je lief is

In de ruim vijf jaar dat ik nu als relatietherapeut actief ben, heb ik veel relatieproblemen gezien waarbij alcohol een rol speelde. Maar als je me op de man af vraagt, hoe vaak ik daar dan ook daadwerkelijk een interventie op heb gepleegd of voorgesteld: ik ben bang veel te weinig. En dat ga ik anders doen, want alcohol is een sluipmoordenaar in veel te veel relaties. En we kunnen er maar moeilijk met elkaar over praten.

Alcohol en relatieproblemen: kip of ei?

Als je relatie niet lekker loopt, wordt het allemaal een worsteling. Op je werk gaat het vaak minder, je bent kortaf tegen de kinderen, je klaagt meer bij vrienden dan dat jij positieve energie brengt. Dan kan een drankje een welkome verdoving bieden voor de treurigheid van alledag. Maar het is natuurlijk niet de weg om te gaan.

Andersom zie ik koppels met jonge kids, waarvan de man nog vastzit in een vriendengroep die vanuit de studie, een gezamenlijke hobby of sportclub ieder weekend met elkaar aan de boemel gaat. Of de vrouw die de gewoonte heeft ontwikkeld tijdens de lunch met een wit wijntje te starten, maar gaandeweg de hele middag en avond glazen bijschenkt voor zichzelf. Jonge kinderen hebben nog niet in de gaten waarom papa een beetje kortaf is in de ochtend, of mama even blijft liggen, dus je komt er nog mee weg.

Voordat je het weet grijpen beide mechanismen in elkaar en beland je samen in een vicieuze cirkel. Alcohol biedt dan de verdoving voor de problemen die ze zelf op allerlei manieren veroorzaakt heeft. Feit is dat deze koppels in de loop van de jaren grote relatieproblemen zullen ontwikkelen. Esther Perel zou zeggen: er is een affaire met alcohol. En die moet op tafel en aangepakt.

Hoe zit dat bij jullie?

Niet dat het allemaal meteen zorgelijk hoeft te zijn, maar kijk deze vragen eens door en vraag jezelf af: moeten we hier niet wat fundamenteler aandacht aan gaan besteden?

  • stoort een van beiden zich wel eens aan het drinken van de partner?
  • Is ‘alcohol en matigen’ een regelmatig terugkerend onderwerp van gesprek tussen jullie?
  • Loopt een avond uit of feestje wel eens anders dan gepland door alcohol?
  • Blijft een van jullie beiden wel eens wat langer liggen vanwege een kater?
  • Maak jij of je partner zich weleens zorgen als de ander op pad is met vrienden/vriendinnen?
  • Denk je wel eens ‘alweer een fles leeg?
  • Zie je uit naar je eerste drankje op de dag of aan het eind van de week?
  • Is een feestje nog te doen zonder alcohol?
  • Maken je kinderen wel eens opmerkingen over drankgebruik?
  • Moeten jullie wel eens voor elkaar inspringen bij een activiteit van de kinderen vanwege alcohol?

Hoe alcohol de relatie vergiftigt

Met een slok op worden ruzies heftiger en leidt alcoholgebruik bij sommige stellen zelfs tot gewelddadigheid. Je zegt vileine dingen tegen je partner, je jij-bakt en schreeuwt makkelijker. En de woorden nooit, altijd, kotsbeu, strontziek en spuugzat, duiken vaker op in je bijzinnen. En omdat kinderen en dronken mensen altijd de waarheid zeggen, komen deze dingen keihard aan bij de ander, zeker als deze (vrijwel) nuchter is.

Na een avond doorzakken doe je de volgende dag veel minder. Plannen die je had, gaat gemakkelijk een streep door. Sport valt als eerste af, alcoholgebruik en overgewicht hebben vooral bij mannen een enorm sterke correlatie. Sterker nog, ik denk dat bij minimaal 50% van de mannen die te zwaar is, het probleem begint bij de alcohol. Klusjes. Aandacht voor familie en vrienden. En even iets liefs naar je partner. Het blijft uit.

Alcohol zorgt voor een slechtere slaap. Als het niet bij een slaapmutsje blijft, is alcohol vooral een ‘activator, iedereen met een Garmin horloge dat je slaap kan meten, weet wat je inlevert aan diepe slaap en REM slaap. De volgende dag is je batterij maar deels opgeladen, met alle mogelijke gevolgen.

Alcohol is helemaal niet goed voor verbindende seks en al helemaal niet voor erotische vrijpartijen. Natuurlijk kun je met een zeker percentage best grappige ontremde vrijpartijen met elkaar hebben, maar we weten allemaal dat alcohol zowel fysiek als mentaal ook tamelijk negatieve invloed kan hebben op onze seksualiteit.

Hoe werkt alcohol negatief door in jullie relatie?

Mijn eigen ervaring

Omdat licht aangeschoten zijn voor velen van ons zo’n lekker ontremd gevoel geeft, is de verleiding groot. En ook ik ken hem goed, reden om er eerlijk met mijn partner naar te kijken. Ik heb een aantal jaren last gehad van somberheid in de winter, tot op het punt dat ik dan alle plezier in mijn werk, vriendschappen, hobby’s (lezen, koken en muziek) en sociale leven verloor. En ook in mijn relatie was ik dan niet de attentste en vrolijkste partner. Een jaar of tien geleden heb ik daarom eens een combinatie geprobeerd van interventies. Vanaf 1 september stopte ik met alcohol, ging ik meerdere keren per week wandelen, nam dagelijks een scheut lichttherapie met een speciale lamp die ik online had gevonden en slikte ik vitamine D. En jawel: de winterblues bleef weg! Pas in de Nieuwjaarsnacht besloot ik mezelf weer een glas wijn toe te staan: vier maanden dronk ik geen druppel. De reden om in september al te stoppen was een idee van mijn huisarts, die meende dat ik daarmee ‘de on-set’ van de somberheid bij het korte worden van de herfstige dagen, voor zou kunnen zijn. Achteraf een uitstekende gedachte.

Het jaar erna besloot ik me te beperken tot wandelen en geen alcohol drinken. Die lamp gaf me hoofdpijn en extra vitamine D loste ik al op met meer vette vis op het menu. En wederom geen enkele last van een winterdip. Sterker nog: ik voelde me eigenlijk beter dan ooit. Het leek werkelijk alsof ik zonder alcohol ongelooflijk veel meer vrije tijd had om dingen te doen die ik was verloren. Ik las veel meer, ik schreef veel meer, had veel meer energie voor mijn gezin. Ik had daardoor meer plezier in mezelf en dat werkte door in de gezinsdynamiek. Mijn relatie werd er beter van.

In de loop van de jaren erna, verkortte ik de alcoholvrije periode. Ik ontdekte dat ik begin november weer kon beginnen zonder straf. En toen ontdekte ik dat als ik gewoon fors minder ga drinken vanaf September, het effect er ook al is. En dat vind mijn vrouw jammer. Want zij herinnert zich een man die ooit vier maanden lang de allerleukste, vrolijkste, energiekste versie van zichzelf was. Dus ieder jaar doe ik steeds betere pogingen om óók in het najaar die man te zijn. Met wisselend succes, eerlijk is eerlijk. Maar de poging wordt al zeer gewaardeerd, het gesprek wordt levend gehouden en het ontspoort nergens meer.

Mijn advies

Als het niet lekker loopt in jullie relatie, begin dan eens met helemaal stoppen met drinken allebei. Gewoon eens voor een periode van vier maanden. Investeer die maanden eens wat meer in elkaar: ga wandelen, ga gesprekken hebben, lees boeken over relaties en bespreek die. Werkende koppels, zo blijkt uit onderzoek, praten gemiddeld nog maar zeven minuten per dag met elkaar. En lang niet altijd over zaken waarover het echt zou moeten gaan. Zeven minuten. Ten opzichte van je tijd in apps op je telefoon, hoeveel procent van jullie tijd is dat? Bij veel koppels is dat minder dan 5% van de tijd die ze op de telefoon besteden. Om te huilen.

De laatste tijd zijn er veel apps beschikbaar gekomen, die kunnen helpen om eens andere gesprekken met elkaar te hebben. Toets maar eens in, in je browser: ‘de beste apps voor relatie’ en bekijk samen eens welke apps jullie aanspreken om te proberen.

Dus stop met alcohol. En dan een advies van wederom de belangrijkste relatietherapeut van dit moment, Esther Perel: zorg dat het laatste voor- en het eerste na- het slapen gaan dat je aanraakt, niet het scherm is van je smartphone. Maar laat dat je partner zijn. Even armen om elkaar, een knuffel en een kus. Een streling, een massage. Of een vrijpartij. Zonder alcohol, zonder telefoon. Maar gewoon met elkaar.